បរទេស ៖ តាំងតែពីអាណត្តិដំបូងរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump កាលពីឆ្នាំ២០១៧ អាមេរិកធ្លាប់បានបង្ហាញបំណងចង់ដាក់បញ្ចូលដែនកោះទឹកកកដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោក Greenland ទៅជាដែនដីរបស់ខ្លួនជាផ្លូវការ ប៉ុន្តែមិនបានជោគជ័យនោះទេ ហើយរហូតមកទល់នឹងប៉ុន្មានថ្ងៃចុងក្រោយនេះ ព័័ត៌មាននេះបានផ្ទុះឡើងសាជាថ្មីដោយសារតែលោក Trump ដដែលបានបង្ហើបអំពីផែនការដាក់បញ្ចូលដែនកោះម្តងទៀតមកក្រោមការគ្រប់គ្រងនៃរដ្ឋាភិបាលទីក្រុងវ៉ាស៊ិនតោន។

ដែនកោះ Greeland គឺជាកោះធំបំផុតរបស់ពិភពលោក និងជាដែនកោះស្វយ័ត ប៉ុន្តែស្ថិតនៅក្រោមការដឹកនាំ និងផ្តល់ជំនួយជាប្រចាំពីប្រទេសដាណាម៉ាកអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ។

កាលពីអតីតកាលសហរដ្ឋអាមេរិកក្រោមការដឹកនាំរបស់ប្រធានាធិបតី Harry Truman (១៩៤៥-១៩៥៣) ធ្លាប់បានចរចាដើម្បីទិញយកដែនកោះនេះមកកាន់កាប់ម្តងដែរក្នុងសំណើរទឹកប្រាក់ទំហំ១០០លានដុល្លារជាសាច់មាសសុទ្ធ ប៉ុន្តែត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលដាណឺម៉ាកបដិសេធ។

ក្រោយមករដ្ឋាភិបាលទីក្រុងខូប៉េហាហ្គេន Copenhagen បានបង្ហាញការគោរពចំពោះការកែប្រែច្បាប់ដោយអាចអនុញ្ញាតឲ្យ Greenland ក្នុងការទាមទារសេរីភាពបានដោយខ្លួនឯងដែលស្របទៅនឹងរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់ដាណឺម៉ាកនិងតាមការបោះឆ្នោតធ្វើប្រជាមតិរបស់ពលរដ្ឋ។ ដែនកោះ Greenland ត្រូវបានគេដឹងថា ជាទីតាំងដែលសំបូរទៅដោយធនធានធម្មជាតិសំខាន់ៗ និងច្រើនខ្លាំងសម្រាប់អាមេរិកជាពិសេសសារធាតុលីចូមដែលប្រើប្រាស់ក្នុងការផលិតថ្មរថយន្តអគ្គិសនីជាដើម។ ដូច្នេះ សម្រាប់អាមេរិកវានឹងអាចក្លាយទៅជាដុំពេជ្រដ៏មានតម្លៃបំផុត ខណៈដែលបច្ចុប្បន្នរដ្ឋាភិបាលទីក្រុងវ៉ាស៊ិនតោនគឺបានតាំងមូលដ្ឋានយោធាព្រមទាំងអាចធ្វើដំណើរដោយសេរីនៅគ្រប់ទីកន្លែងផងដែរនៅលើកោះរួចទៅហើយ។ នេះបើយោងទៅតាមអ្វីដែលជាកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងរដ្ឋាភិបាលទាំងពីរតាំងតែពីឆ្នាំ១៩៥១។

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវមួយដែលបានធ្វើឡើងដោយកាលពីឆ្នាំ២០២៣ដោយសហគមអឺរ៉ុបបានរកឃើញថាដែនកោះ Greenland គឺជាដែនដីដែលប្រមូលផ្តុំទៅដោយធនធានធម្មជាតិរ៉ែសំខាន់ៗចំនួន២៥ក្នុងចំណោមធនធានរ៉ែសំខាន់បំផុតរបស់ពិភពលោកទាំង៣៤។

យ៉ាងណាក្តី សម្រាប់អាមេរិកនឹងអាចជួបបញ្ហាជាមួយនឹងការទាញយកធនធានដ៏មានតម្លៃនេះ ពីព្រោះថាជាយូរមកហើយ ពិភពលោកបានចាត់ទុកថា Greenland គឺជារបាំងការពារដ៏សំខាន់សម្រាប់បញ្ហាបម្រែប្រមួលអាកាសធាតុ។ដែនកោះដែលពោរពេញទៅដោយដុំទឹកកកដ៏ច្រើនមហិមាអាចនឹងបង្កបញ្ហាយ៉ាងធំធេងសម្រាប់បរិស្ថានប្រសិនបើការប្រើប្រាស់ធនធានមិនបានត្រឹមត្រូវ។

ពិភពលោកបានហាមប្រាមការទាញយករ៉ែប្រេងឆៅហ្គាសធម្មជាតិរ៉ែផ្សេងទៀតទាំងអស់ចេញពី Greenland ដែលនេះហើយជាកត្តាដែលនាំឲ្យពលរដ្ឋដែលរស់នៅលើ Greenland ស្ទើ៩៥ភាគរយបច្ចប្បន្នគឺពឹងអាស្រ័យតែទៅលើវិស័យនេសាទប៉ុណ្ណោះសម្រាប់ការនាំចេញដោយមួយចំណែកធំទៀតគឺបានមកពីជំនួយប្រចាំឆ្នាំដោយរដ្ឋាភិបាលដាណឺម៉ាកឬប្រមាណជា ១០០០លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំត្រូវជា១៧,៥០០ដុល្លារក្នុងពលរដ្ឋម្នាក់សម្រាប់ពលរដ្ឋសរុប ៥៧ ០០០នាក់ដែលកំពុងរស់នៅទីនោះ។

ទោះបីជាយ៉ាងណាក្តីសម្រាប់អត្ថប្រយោជន៍ដែលអាមេរិកតែងតែបានអះអាងនិងចង់បានពីដែនកោះ Greenland នោះគឺជាទីតាំងភូមិសាស្ត្រដ៏សំខាន់សម្រាប់ពង្រឹងវិស័យការពារជាតិរបស់ខ្លួននិងក៏ដូចជាយុទ្ធសាស្ត្រថែរក្សាសន្តិភាពនៅក្នុងតំបន់ពីព្រោះថាយោធាអាមេរិកនឹងអាចដាក់បំពាក់និងតម្លៃប្រព័ន្ធរ៉ាដាការពារអាកាសផងនិងមីស៊ីលការពារគ្រប់ប្រភេទផងនៅទីនេះ។ច្រកសមុទ្រនៅក្បែរដែនកោះ Greeland ជាមួយនឹងប្រទេស Iceland និងអង់គ្លេសក៏ត្រូវបានគេដឹងដែរថាគឺជាផ្លូវធ្វើដំណើរដ៏សំខាន់មួយនៃកម្លាំងយោធាជើងទឹករុស្ស៊ី និងក៏ដូចជានាវាបំពាក់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរផងដែរ៕