ប្រវត្តិខ្លះៗនៃវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលទាំង៤ដងចុងក្រោយរបស់ពិភពលោក

ខណៈដែលពិភពលោកកំពុងដើរខិតទៅរកវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលសាជាថ្មីក្នុងឆ្នាំ២០២៣នេះ ប៉ុន្តែប្រសិនបើយើងក្រឡេកទៅមើលពិភពលោករយៈពេលច្រើនទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះគេសង្កេតឃើញថា វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចស្រដៀងគ្នាមានចំនួន៤ដងរួចមកហើយដែលធ្លាប់កើតឡើង។

គិតចាប់តាំងតែពីព្រឹត្តិការណ៍វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ១៩៧៥ រហូតដល់វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ១៩៨២ និងក្រោយមកវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ១៩៩១ ហើយចុងក្រោយគឺកាលពីឆ្នាំ២០០៩ វិបត្តិនីមួយៗបានបង្កឲ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចសកលលោកជួបភាពអវិជ្ជមាន និងការចុះខ្សោយនូវសកម្មភាពវិនិយោគសំខាន់ៗដែលជាចលករនៃសេដ្ឋកិច្ចសកលលោក។

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលឆ្នាំ១៩៧៥


ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៧៣ គំនិតផ្តួចផ្តើមក្នុងការកាត់បន្ថយការនាំចេញប្រេងពីសំណាក់បណ្តាប្រទេសក្រុមអ្នកផលិតប្រេងធំជាងគេបំផុតលើពិភពលោកគឺប្លុកអារ៉ាប់បានធ្វើឲ្យតម្លៃប្រេងនៅលើពិភពលោកហក់ឡើងខ្លាំងរហូតដល់ឆ្នាំ១៩៧៥ទោះបីជាកិច្ចព្រមព្រៀងនេះត្រូវបានបញ្ចប់ទៅវិញនៅត្រឹមខែមិនាឆ្នាំ១៩៧៤។

ការផ្គត់ផ្គង់តិចតួច និងការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៃតម្លៃប្រេងបានបង្កឱ្យមានការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៃអតិផរណា និងការធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងនៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេសមួយចំនួនធំ ហើយក្នុងនោះសមាជិករបស់មហាអំណាច G7 ដែលមានអាល្លឺម៉ង់, ជប៉ុន, កាណាដា, បារាំង, អង់គ្លេស, អាមេរិក និងអ៊ីតាលី បានទទួលរងនូវការកើនឡើងនៃអត្រាអតិផរណាខ្ពស់បំផុតជាងគេ និងយូរជាងគេ។

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលឆ្នាំ១៩៨២

មានកត្តាជាច្រើនដែលបានជំរុញឲ្យមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ១៩៨២នេះដែលក្នុងនោះមានទាំងការកើនឡើងនៃតម្លៃប្រេងយ៉ាងគំហុកលើកទី២នៅឆ្នាំ១៩៧៩ បូករួមទាំងការរឹតបន្តឹងនៃគោលនយោបាយថវិការបស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងមហាអំណាចផ្សេងទៀត ក៏ដូចជាវិបត្តិបំណុលរបស់តំបន់អាមេរិកឡាទីនផងដែរ។

តម្លៃប្រេងឆ្នាំ១៩៧៩ ត្រូវបានគេមើលឃើញថាបានផ្ទុះឡើងសាជាថ្មីដោយសារបញ្ហានៃការធ្វើបដិវត្តរបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ហើយជាលទ្ធផលវាបានធ្វើឲ្យអត្រាអតិផរណាកើនឡើងខ្លាំងសាជាថ្មីដល់កម្រិតខ្ពស់បផុតជាមួយនឹងប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំៗជាច្រើន។

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលឆ្នាំ១៩៩១

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចក្នុងឆ្នាំ១៩៩១នេះក៏បានបណ្តាលមកពីកត្តាជាច្រើន ដូចកាលពីឆ្នាំ១៩៨២ ដោយក្នុងនោះធនាគារពិភពលោក World Bank បានសរសេរថា សង្គ្រាមនៅឈូងសមុទ្រ Gulf គឺជាផ្នែកមួយនៃបញ្ហាបន្ថែមពីលើភាពមិនច្បាស់លាស់នៃភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ក៏ដូចជាការកើនឡើងតម្លៃប្រេងសាជាថ្មីម្តងទៀត។

ក្រៅពីនោះគេសង្កេតឃើញមានបញ្ហាវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុនៅតាមតំបន់ផ្សេងទៀតបូករួមទាំងអឺរ៉ុប, ជប៉ុន និងទៅដល់អឺរ៉ុបកណ្តាល , អឺរ៉ុបខាងកើត ហើយសូម្បីតែអតីតប្រជាជាតិស្ថិតនៅក្រោមសហភាពសូវៀតផ្សេងទៀតផង។

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកលឆ្នាំ២០០៩

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ២០០៩ ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុដ៏អាក្រក់ជាងគេបំផុតមិនធ្លាប់មានចាប់តាំងតែពីវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដ៏អាក្រក់បំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ឬ The Great Depression (ឆ្នាំ១៩២៩ ដល់ឆ្នាំ១៩៣៩)។

វិបត្តិបានចាប់ផ្តើមនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ២០០៧ នៅពេលដែលប្រទេសមានសេដ្ឋកិច្ចជឿនលឿនធំៗជាច្រើនបានអនុវត្តការបន្ធូរបន្ថយបទប្បញ្ញត្តិ និងការត្រួតពិនិត្យទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុ នៅតាមស្ថាប័ននានា បូករួមទាំងតម្លៃទ្រព្យសកម្ម ព្រមទាំងការកើនឡើងនៃឥណទាននៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន ក៏ដូចជាការកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃការផ្តល់ប្រាក់កម្ចីដែលមានហានិភ័យខ្ពស់ ជាពិសេសនៅក្នុងទីផ្សារកម្ចីទិញផ្ទះរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក។

វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចឆ្នាំ២០០៨ ចាប់ផ្តើមផ្ទុះឡើងខ្លាំងនៅពេលដែលក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាកម្មហិរញ្ញវត្ថុដ៏ចំណាស់ និងរឹងម៉ាំបំផុតរបស់អាមេរិក Lehman Brothers បានប្រកាសក្ស័យធននៅក្នុងខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០០៨ដែលវាបានធ្វើឲ្យទំនុកចិត្តរបស់ពិភពលោកនៅក្នុងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុធ្លាក់ចុះដល់ចំណុចដ៏អាក្រក់បំផុត៕




របាយការណ៍ថ្មីៗ

មើលទាំងអស់ ➧

ព័ត៌មានទូទៅ

មើលទាំងអស់ ➧

តំបន់​ជុំវិញព្រលានយន្តហោះតេជោ កំពុង​មានសន្ទុះអភិវឌ្ឍន៍ខ្លាំង​ជាពិសេស វិស័យលំនៅឋាន

ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

• 14/10/2026

តំបន់​ជុំវិញព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិ​តេជោ កំពុង​មានសន្ទុះអភិវឌ្ឍន៍ខ្លាំង​ជាពិសេសលើ​លំនៅឋាន

អាស៊ាន រៀបចំកិច្ចប្រជុំអំពីឧតុនិយម និងដំណោះស្រាយ ឆ្លើយតបទៅនឹងបាតុភូតអែល នីញ៉ូ (El Niño) នៅទីក្រុងដាណាំង ប្រទេសវៀតណាម

ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 14/10/2026

ប្រតិភូប្រមាណ ៦០ រូបនឹងជួបជុំគ្នានៅទីក្រុងដាណាំង ប្រទេសវៀតណាមចាប់ពីថ្ងៃទី ១៤ ដល់ថ្ងៃទី ១៦ ខែតុលា ដើម្បីពិភាក្សាអំពីវិធានការឆ្លើយតបទៅនឹងបាតុភូត El Niño និងពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យឧតុនិយម និងជលសាស្ត្រនៅក្នុងតំបន់អាស៊ាន

ក្រសួងការងារ និងសហភាពអឺរ៉ុប រួមគ្នាពង្រឹង និងលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍជំនាញបច្ចេកទេស ដើម្បីឆ្លើយតបតម្រូវការការងារឧស្សាហកម្ម

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 14/10/2026

ភ្នំពេញ ៖ ក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ រួមជាមួយសហភាពអឺរ៉ុប (EU) ប្រចាំកម្ពុជា បានសហការគ្នាពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងគ្រឹះស្ថានអប់រំបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈ (NTTI) និងវិស័យឯកជន ក្នុងការលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍជំនាញបច្ចេកទេស ការសិក្សាផ្អែកលើការងារ និងជំនាញទន់ ដើម្បីឆ្លើយតបតម្រូវការឧស្សាហកម្ម ព្រមទាំងផ្តល់ជាវេទិកាដល់តំណាងរាជរដ្ឋាភិបាល និយោជក គ្រឹះស្ថាន TVET និងនិស្សិត

ពីពលករចំណាកស្រុកទៅជាកម្លាំងសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុក៖ ឱកាសថ្មីសម្រាប់កម្ពុជា

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 14/10/2026

ការវិលត្រឡប់របស់ពលករកម្ពុជាពីប្រទេសថៃក្នុងចំនួនដ៏ច្រើនបានបង្កើតសម្ពាធលើទីផ្សារការងារក្នុងស្រុក ប៉ុន្តែក៏កំពុងបើកឱកាសសម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការបង្កើនធនធានមនុស្ស ពង្រឹងផលិតភាព និងជំរុញការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចទៅរកការងារដែលត្រូវការជំនាញនិងមានតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់

រុស្ស៊ី ដំណើរការសេវាទូទាត់លុយគ្រីបតូជាសាច់ប្រាក់លើកដំបូងបំផុតរបស់ពិភពលោកក្នុងតម្លៃសេវាត្រឹមតែ ០,៣ភាគរយ

ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 14/10/2026

ប​រទេស ៖ ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុរុស្ស៊ី A7 បានប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់សេវាកម្មទូទាត់ប្រាក់លើកដំបូងបំផុតរបស់ពិភពលោក ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអតិថិជនផ្ទេរប្រាក់ឆ្លងប្រទេសដោយប្រើប្រាស់រូបិយប័ណ្ណគ្រីបតូ(Cryptocurrency)ជាមួយតម្លៃសេវាត្រឹមតែ ០,៣ភាគរយ។ យោងតាមការចេញផ្សាយរបស់កាសែត RT បានឲ្យដឹងថា ការបើកដំណើរការសេវាកម្មថ្មីដែលមានឈ្មោះថា A7 International នេះ បានជួយឱ្យក្រុមហ៊ុនអាចពង្រីកវិសាលភាពរបស់ខ្លួនទៅកាន់អន្តរជាតិបើទោះបីជាកំពុងរងទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ចពីបណ្តាប្រទេសលោកខាងលិចក៏ដោយ។ តាមរយៈប្រព័ន្ធថ្មីនេះ អតិថិជនអាចទូទាត់ការផ្ទេរប្រាក់ជាប្រភេទរូបិយប័ណ្ណឌីជីថល USDT(ដែលជាប្រាក់គ្រីបតូមានតម្លៃថេរស្មើប្រាក់ដុល្លារអាមេរិក) ហើយអ្នកទទួលប្រាក់នឹងទទួលបានជាសាច់ប្រាក់តាមប្រព័ន្ធ SWIFT

លោក​ ​ត្រាំ​៖​ តៃវ៉ាន់​ព្រមទិញ​ឧស្ម័ន​LN​G ៣០​%​ ពី​គម្រោង​ Alaska ​និង​វិនិយោគ​ ៤​,​៤ ពាន់​លាន​ដុល្លារ

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 14/10/2026

​ប្រធានាធិបតី​អាម៉េរិក​ ​លោក​ ​ដូណាល់ ​ត្រាំ ​បាន​ប្រកាស​ថា​ ​កោះ​តៃវ៉ាន់​យល់ព្រមទិញ​ឧស្ម័ន​ធម្មជាតិ​រាវ ​(​LN​G​)​ ​ចំនួន​ ៣០​ ​ភាគរយ​ពី​គម្រោង​ Alaska LN​G ​និង​ត្រៀម​វិនិយោគ​ទឹក​ប្រាក់​ ​៤​,​៤ ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាម៉េរិក​ ​ដើម្បី​គាំទ្រ​ដល់​ការ​អភិវឌ្ឍ​គម្រោង​នេះ​

ទុន​ត្រឹម​ពី​ ​១០​-​១០០​ដុល្លារ​៖ ​តើ​អ្នក​វិនិយោគ​ថ្មី​អាច​ចាប់ផ្តើម​រក​ចំណូល​ពី​ផ្សារ​ហ៊ុន​កម្ពុជា​ដោយ​របៀប​ណា​?​

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 14/10/2026

​សម្រាប់​មនុស្ស​មួយចំនួន​ តែង​គិត​ថា​ ​ការ​វិនិយោគ​លើ​ផ្សារ​ហ៊ុន​អាច​ត្រូវការ​ដើមទុន​ធំ ​និង​ចំណេះដឹង​ជ្រៅ​ជ្រះ ​ប៉ុន្តែ​អ្នក​ជំនាញ​ក្នុង​វិស័យ​មូលបត្រ​កម្ពុជា​យល់​ថា​ ​អ្នក​ចាប់ផ្តើម​ថ្មី​មិន​ចាំបាច់​មាន​ប្រាក់​ច្រើន​ទេ​ ​ដោយ​អាច​ចាប់ផ្តើម​ពី​ទឹក​ប្រាក់​ត្រឹម​ ​១០​ ​ទៅ​ ​១០០ ​ដុល្លារ ​ដើម្បី​ស្វែងយល់​ពី​ទីផ្សារ​ ​និង​បង្កើត​ទម្លាប់​សន្សំ​-​វិនិយោគ​ជា​ប្រចាំ

អាស៊ែបៃហ្សង់- កម្ពុជា ជំរុញកាលានុវត្តភាពវិនិយោគ និងពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 13/10/2026

ទីក្រុងបាគូ ៖ ក្នុងឱកាសអមដំណើរ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវការនៅទីក្រុងបាគូ សាធារណរដ្ឋ អាស៊ែបៃហ្សង់ នារសៀលថ្ងៃ១២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ គណៈប្រតិភូសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ដឹកនាំដោយ អ្នកឧកញ៉ា គិត ម៉េង ប្រធានសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាពិគ្រោះយោបល់ធុរកិច្ចអាស៊ានសម្រាប់កម្ពុជា

ខ្សែភាពយន្តឯកសារ «LOOT: ការវិលត្រឡប់មកវិញនូវរតនសម្បត្តិវត្ថុកម្ពុជា» ត្រៀមចាក់បញ្ចាំងនៅតាមរោងភាពយន្តទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា ចាប់ពីថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦

ព្រឹត្តិការណ៍, អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម

• 13/10/2026

ភ្នំពេញ ៖ ខ្សែភាពយន្តឯកសារកម្រិតអន្តរជាតិ “LOOT” ដែលលាតត្រដាងពីបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មជួញដូរវត្ថុបុរាណខ្មែរជាសកល ដោយខុសច្បាប់ពីសំណាក់ជនបរទេស ត្រូវបានក្រុមហ៊ុន AMS (Apsara Media Services) សហការជាមួយក្រុមហ៊ុន New Theory Picture ចាក់បញ្ចាំងនៅតាមរោងភាពយន្តក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ចាប់ពីថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ តទៅ

ថ្ងៃសម្រាកភ្ជុំបិណ្ឌ ៣ ថ្ងៃ ឆ្នាំ២០២៦ ភ្ញៀវទេសចរ និងពលរដ្ឋក្នុងស្រុកចេញដើរលេងកម្សាន្តជាង ២,១៦ លានដងនាក់

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 13/10/2026

ភ្នំពេញ ៖ ក្នុងរយៈពេល ៣ ថ្ងៃ​ នៃថ្ងៃឈប់សម្រាកនាអំឡុងពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ឆ្នាំ២០២៦ នៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា មានទេសចរអន្តរជាតិ និងពលរដ្ឋក្នុងស្រុក ចេញដើរកម្សាន្តសរុបប្រមាណជាង ២,១លាន ដងនាក់ កើនឡើង ០.៨ ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន ដោយក្នុងនោះ មានខេត្តចំនួន ៥