ភ្នំពេញ ៖ អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ បានបញ្ជាក់ថា គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ដែលជាប្រភពហិរញ្ញវត្ថុយ៉ាងសំខាន់ក្នុងជួយពង្រីកអាជីវកម្មរបស់ប្រជាជន និងសហគ្រាសគ្រប់ប្រភេទ មិនផ្តោតលើការទាមទារទ្រព្យធានា មុននឹងផ្តល់កម្ចីនោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារការពិនិត្យច្បាស់លាស់លើការផែនការអាជីវកម្ម និងលំហូរសាច់ប្រាក់ច្បាស់លាស់ជាដើម។

ជាទូទៅ មុននឹងផ្តល់កម្ចី ឬឥណទាន មន្ត្រីឥណទានរបស់ស្ថាប័នធនាគារ ឬគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ តែងតែងពិនិត្យលើ ៥ ចំណុចពីអតិថិជន ដើម្បីធានាបានថា ការផ្តល់កម្ចីត្រូវបានធ្វើឡើងជោគជ័យ និងមានប្រសិទ្ធភាព ដែលវាមានន័យថា ការផ្តល់កម្ចី ឬឥណទានជួយជំរុញអាជីវកម្មរបស់អតិថិជនពង្រីកសមស្របទៅតាមផែនការរបស់ខ្លួន។

ជាធម្មតា ស្ថាប័នធនាគារត្រូវសិក្សា និងវិភាគការអនុវត្តន៍ឥណទាន ដែលរួមមាន ចរិត្តលក្ខណៈ សមត្ថភាពសង លំហូរសាច់ប្រាក់ លក្ខខណ្ឌ និងទ្រព្យធានា ដែលភាគច្រើនគេប្រើប្រាស់ អចលនទ្រព្យជាទ្រព្យធានា គឺគេពិនិត្យចុងក្រោយគេ មុនសម្រេចផ្តល់កម្ចីឥណទានជូនអតិថិជន។

ទាក់ទងនឹងវិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា លោក សុខ វឿន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (CMA) បានថ្លែងថា ជាទូទៅតាមការសិក្សា និងមើលពីទិដ្ឋភាពទូទៅ អតិថិជនដែលទទួលបានឥណទានពីខាងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុផ្លូវការ ក៏ដូចជាធនាគារ ឃើញថាមានជីវភាពកាន់តែប្រសើរជារួម ប៉ុន្តែក្នុងនោះឃើញមានអតិថិជនតិចតូចបំផុតដែលជួបនឹងបញ្ហា។ បញ្ហាអាចកើតមានដោយសារតែមូលហេតុមួយចំនួនដូចជា ការលែងលះគ្នាក្នុងគ្រួសារ បញ្ហាមួយទៀតគឺសមាជិកក្នុងគ្រួសារស្លាប់ ឬអ្នកដែលរកចំណូលជួបគ្រោះថ្នាក់ និងមានជំងឺឈឺស្កាត់។

ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជារូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា ៖

“ពាក្យមួយដែលថា ការទទួលបានឥណទានពីធនាគារ ឬគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ដែលធ្វើឱ្យមានបន្ទុកធ្ងន់ធ្ងរ គឺខ្ញុំគិតថា វាមិនត្រឹមត្រូវនោះទេ ព្រោះធនាគារ និងគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ត្រូវវាយតម្លៃជាក់ច្បាស់ មុននឹងឱ្យអតិថិជនខ្ចី។ យើងមិនចេះតែឱ្យអតិថិជនទៅតាមការចង់បានរបស់គាត់នោះទេ។ យើងមានការវិភាគគ្រប់ជ្រុងជ្រោយទៅលើចំណូល និងចំណាយ ប្រវត្តិសង លក្ខខន្តិកៈមួយចំនួនសំខាន់ៗផ្សេងទៀត និងអាជីវកម្ម បន្ទាប់មកយើងឱ្យខ្ចី”។

លោក សុខ វឿន បានថ្លែងបន្តថា ៖

“ក្នុងនេះដែរ ខ្ញុំធ្លាប់បានលើកឡើងថា ប្រសិនបើអតិថិជនមានបញ្ហានឹងរឿងបំណុលសងមិនរួច សូមឱ្យអង្គុយចរចាជាមួយនឹងស្ថាប័ន តែកុំឱ្យទៅខ្ចីបំណុលនៅស្ថាប័នផ្សេង ឬពីឯកជនដើម្បីយកមកដោះស្រាយ វានឹងអាចជួបគ្រោះថ្នាក់។ ដូច្នេះបើមានបញ្ហា សូមដោះស្រាយតាមនីតិវិធីជាមួយគា្ន ចៀសវាងការបង្វិលបំណុលពីនេះ ពីនោះ ដែលនាំឱ្យមានបំណុលច្រើនលើសលប់”។

កាលពីថ្មីៗនេះ សមាគម​ធនាគារ​នៅកម្ពុជា (ABC) និងសមាគម​មីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ​កម្ពុជា (CMA) ​បានប្រកាសដាក់​ឱ្យ​ប្រើប្រាស់ស្តង់ដា​​កិច្ចសន្យា​ឥណទាន​ និង​ខចែង​ស្តង់ដា​​កិច្ចសន្យា​ឥណទានសម្រាប់គ្រឹះស្ថានធនាគារ ​និងហិរញ្ញវត្ថុ ដើម្បី​បង្កើន​តម្លាភាពវិស័យធនាគារនិងហិរញ្ញវត្ថុ និងកិច្ចការពារអតិថិជន ខណៈវិសាលភាព​​​​ស្តង់ដា​​កិច្ចសន្យា​ឥណទាន​ និង​ខចែង​ស្តង់ដា​​កិច្ចសន្យា​ឥណទាននេះនឹងមាន​ប្រសិទ្ធភាព​អនុវត្តចាប់​ពីដើមខែវិច្ឆិកាខាងមុខនេះតទៅ។

សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា និងសមាគមសហព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ និងបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា កាលពីឆ្នាំ២០២២ បានប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់នូវ «ក្រមប្រតិបត្តិនៃវិស័យធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុ» ដើម្បីចូលរួមលើកកម្ពស់សិទ្ធិ និងការបង្កើនកិច្ចការពារអតិថិជន ព្រមទាំងបង្កើនតម្លាភាពក្នុងវិស័យធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុ ដើម្បីជួយជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយចីរភាព និងបរិយាបន្ន។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ទាំងគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុបាននិងកំពុងអនុវត្តវិធានផ្តល់ឥណទាន (Lending Guidelines) ដែលបង្កើតឡើងក្នុងគោលបំណងចម្បង ដើម្បីកាត់បន្ថយនូវហានិភ័យនៃ បំណុលច្រើនលើសលុប តាមរយៈការពង្រឹងគុណភាពទិន្នន័យឥណទាន ការលើកកម្ពស់ការប្រកួត ប្រជែងប្រកបដោយសមធម៌និងវិជ្ជាជីវៈ ដោយដាក់កម្រិតការបញ្ចេញឥណទានរបស់គ្រឹះស្ថានក្នុងស្តង់ដាមួយ ដើម្បីធ្វើការកំណត់កម្រិតបំណុលត្រួតគ្នា និងកំណត់កម្រិតនៃការធ្វើបុនហិរញ្ញប្បទាន។

របាយការណ៍របស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានឱ្យដឹងថា គិតត្រឹមឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ ទ្រព្យសកម្មគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុបានកើនឡើង ១៦,៣% ដល់ ៤៧,៨ ទ្រីលានរៀល (១១,៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ដែលក្នុងនោះឥណទានអតិថិជនបានកើនឡើង ១៤,៨% ដល់ ៤០ ទ្រីលានរៀល  (៩,៧ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក)​ ដោយមាន ២,២ លានគណនី។ ឥណទានទាំងនេះបានផ្តល់ទៅកាន់វិស័យសំខាន់ៗ ក្នុងសេដ្ឋកិច្ចរួមមាន ៖ អង្គភាពគ្រួសារ ៣៤% (មានកំណើន ១៨,៤%) ពាណិជ្ជកម្មនិងជំនួញ ២៣,២% (១៥%) កសិកម្ម ១៧,៦% (១៣,២%) សេវាកម្ម ១៣,៤% (៨,៩%) ដឹកជញ្ជូន ៤,២% (០,២%) សំណង់ ៤,៤% (១៤%) កម្មន្តសាល ១,៩% (៣០,៨%) និងផ្សេងៗ ១,៣% (៤២,៤%)។ ទន្ទឹមនេះ វិស័យមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុបានទទួលប្រាក់បញ្ញើ ២០ ទ្រីលានរៀល (៤,៩ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ស្មើនឹង ២,៧ លានគណនី។

អត្រាការប្រាក់បញ្ញើជាប្រាក់រៀល និងដុល្លារអាមេរិករបស់គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុជាមធ្យមមាននិន្នាការកើនឡើងដល់ ៨,១៨% និង៨,០៨% រៀងគ្នា ធៀបនឹងគ្រាដូចគ្នាឆ្នាំមុន (៧,២៥% និង ៧,២៣%)។ទន្ទឹមនេះ អត្រាការប្រាក់ឥណទានជាមធ្យមជារៀល និងដុល្លារអាមេរិក ក៏បានកើនឡើងផងដែរ ដល់ ១៧,៣៥% និង ១៦,០១% រៀងគ្នា ពី ១៦,៦៨% និង ១៤,៩៤% ក្នុងគ្រាដូចគ្នាឆ្នាំមុន៕