សិប្បករ និងសហគ្រិនកំពុងពង្រឹងបច្ចេកទេសផលិតសូត្រខ្មែរឲ្យល្បីល្បាញនៅលើទីផ្សារសាកល

បច្ចុប្បន្ន បណ្តាសហគ្រិន សិប្បករ ក៏ដូចជាកសិករមួយចំនួនដែលកំពុងអាស្រ័យផលដោយការចិញ្ចឹមដង្កូវនាងយកសូត្រ និងត្បាញសរសៃ​សូត្រជាហូល ផាមួង ដ៏មានតម្លៃកំពុងព្យាយាមទទួលយកចំណេះដឹងផ្នែកបច្ចេកទេសថ្មីដើម្បីបង្កើនសមត្ថភាព លទ្ធភាព និងសមិទ្ធផល​សូត្រ​ថ្មី​ដែលមានគុណភាព ស្រស់ស្អាតដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ក្នុងស្រុក និងធ្វើការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ។

យោងតាមវឌ្ឍនភាពនៃការអនុវត្តគម្រោងស្តីពី “ការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវបច្ចេកវិទ្យាចិញ្ចឹមដង្កូវនាង និងការផលិតសូត្រចេញពីដង្កូវនាងកូន​កាត់ពូជ CK1-7-4 ដែលបានបង្ហាញដោយរដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្មបានបញ្ជាក់ថា តម្បាញសូត្រ និងផលិតផលសូត្រមានសារៈសំខាន់ ហើយសូត្រ​ដែ​លមានការច្នៃម៉ូតដ៏​ស្រស់​ស្អាត និងគុណភាពខ្ពស់សម្រាប់ខេត្តចំនួន៥ និងអាចពង្រីកការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារសាកល។

ឯកឧត្តម វេង សាខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានឱ្យដឹងថា ឯកសារដែលដកស្រង់ចេញពីខេត្តតាកែវ  បាន​បញ្ជាក់​ថា ខ្មែរបាន​ផលិត​សូត្រចាប់តាំងពីសម័យហ្វូណន ហើយតម្បាញសូត្រមិនត្រឹមតែដើរតួជាផ្នែកមួយនៃប្រវត្តិសាស្ត្រ ប៉ុន្តែថែមទាំងជា​ផ្នែក​មួយនៃវប្បធម៌រស់នៅក្នុង​ជីវភាពរបស់ជនជាតិខ្មែរតាំងពីយូរលង់។ បច្ចុប្បន្នតម្បាញសូត្រ និងផលិតផលសូត្រមានសារៈសំខាន់​សម្រាប់​ខេត្តចំនួន៥ ហើយសូត្រដែលមានការ​ច្នៃម៉ូត​ដ៏ល្បី និងគុណភាពខ្ពស់គឺមកពីខេត្តតាកែវ បាត់ដំបង បន្ទាយមានជ័យ សៀមរាប និងខេត្តកំពត។

ឯកឧត្តម បានលើកឡើងថា ជាប្រពៃណីដ៏យូលង់មកហើយ នារីខ្មែរតែងតែស្លៀកពាក់សំពត់ហូល ផាមួងដែលផលិតពីសរសៃសូត្រ សម្រាប់​ចូលរួម​ក្នុង​ពិធី​បុណ្យចូលឆ្នាំប្រពៃណីខ្មែរ បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ពិធីមង្គលការ បុណ្យជាតិ និងបុណ្យបែបសាសនាផ្សេងៗទៀត។ល។ ហើយការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវ​ប្រពៃណី​ដ៏ផូរ​ផង់​នេះ ធ្វើឲ្យវប្បធម៌ជាតិខ្មែរនៅតែពណ្ណរាយជាដរាបពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់។

យោងតាមឯកសារស្រាវជ្រាវរបស់អគ្គនាយកដ្ឋានកសិកម្ម ប្រទេសកម្ពុជាបានដាំដំណាំមន និងចិញ្ចឹមដង្កូវនាងចាប់តាំងពីសតវត្សទី១៣។ ប៉ុន្តែផលិត​កម្ម​សូត្រ​ខ្មែរ ត្រូវបានបោះបង់ចោលស្ទើរតែទាំង​ស្រុង ទើបតែនៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ រហូតមកទល់បច្ចុប្បន្ន ផលិតកម្ម​នេះ​បាន​ចាប់ផ្តើមដំណើរឡើងវិញ ប៉ុន្តែ​ហាក់ដូចជាមិនទាន់បានឆ្លើយតបតាមតម្រូវការប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុកនៅឡើយ។ ជាក់ស្តែង គេឃើញមាន​ដំណាំ​មនមានការដាំដុះតិចតួចនៅ​តាមបណ្តាខេត្ត​ដូចជា ៖ ខេត្តតាកែវ សៀមរាប បន្ទាយមានជ័យ កំពង់ស្ពឺ កំពង់ឆ្នាំង បាត់ដំបង កណ្តាល កំពត និងមណ្ឌលគីរី។ល។

ផលិតផលស្លឹកមន ត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាអាទិភាពទីមួយគឺជាចំណីរបស់ដង្កូវនាង ដង្កូវនាងស៊ីស្លឹកមន បង្កើតបានជាសំបុក សំបុកនេះ​ផលិតចេញ​​សរសៃ​សូត្រ សិប្បករតម្បាញបានយកសសៃសូត្រនេះមកត្បាញជាហូល ផាមួង ផាមួងចរបាប់ ផាមួងកទា ក្រមា និង​ផលិតផល​​ប្រើប្រាស់ផ្សេងៗទៀត ឬកែច្នៃ​ជា​គ្រឿង​សម្អាងសម្រាប់ស្ត្រីផងដែរ។ ដើម្បីបានហូល ឬផាមួងមួយក្បិន គឺត្រូវចំណាយពេលស្មារតីផ្ចិតផ្ចង់ ឧស្សាហ៍ព្យាយាមគ្រប់​តំណាក់​កាលទាំង​អស់​តាំងពី​យកសូត្រមកបោកទឹកឱ្យស្អាត យកទៅរវៃចងពង់ យកទៅកុងចងម៉ូតផ្កា ឬសត្វ ជ្រលក់ពណ៌ជាច្រើន លើកតាមពណ៌ដែលចង់បាន រវៃចូលត្រល់ ទើបយកទៅត្បាញ ហើយការត្បាញទៀតសោត ទាមទារ​ពេល​វេលា ភាពអត់ធ្មត់ គំនិតច្នៃប្រឌិតក្បូរក្បាច់រចនា និងផ្ចិតផ្ចង់ក្នុងការត្បាញម្តងមួយសសៃៗ តម្រឹមក្រឡាគោមឱ្យបានហ្មត់ចត់​ទើបផលិត​បាន​ហូល ឬផាមួងមានភាពល្អប្រណិត។ នេះបើតាមសម្តីលោក កែវ កង រស់នៅក្នុងភូមិពារាម ឃុំពាម ស្រុកបាទី ខេត្តតាកែវ ។

បច្ចប្បន្ន ការអភិវឌ្ឍផលិតកម្មដំណាំមននៅមានកម្រិតដោយសារប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់ទាំងការដាំមន ការចិញ្ចឹមដង្កូវនាង ការផលិត​សរសៃ​​សូត្រ និងការ​ត្បាញ មិនទាន់មានការផ្លាស់ប្តូរ ឬមានការ​វិវឌ្ឍន៍យឺតយ៉ាវនៅឡើយ ក្រសួងកសិកម្ម បានបណ្តុះបណ្តាលកសិករអំពី​បច្ចេកទេស​ដាំដុះដំណាំមន និង​ការចិញ្ចឹម​ដង្កូវនាង ព្រមទាំងបានផ្តល់ពូជមន និងពូជដង្កូវនាង ជាពូជក្នុងស្រុក (ពូជសូត្រមាស) ដល់​កសិករ ។ តែនៅពុំទាន់អាចឆ្លើយតបបានទាំងស្រុង តាមតម្រូវការជាក់ស្តែងនៅឡើយ ។

អគ្គនាយកដ្ឋានកសិកម្មបានសហការជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលកសិកម្មអន្តរជាតិកូរ៉េហៅកាត់ថា KOPIA អនុវត្តគម្រោងមួយឈ្មោះថា «ការធ្វើ​ឱ្យ​ប្រសើរឡើង​នូវបច្ចេកវិទ្យាចិញ្ចឹមដង្កូវនាង និងការផលិតសរសៃសូត្រចេញពីដង្កូវនាងកូនកាត់ពូជ CK1-7-4»។ គោលបំណងគឺ ធ្វើឱ្យ​ប្រសើរឡើងនូវផលិត​កម្មសូត្រ​តាមរយៈការផ្សព្វផ្សាយពូជដង្កូវនាងកូនកាត់ CK1-7-4 អភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ គម្រោងនេះមានរយៈពេល​៣ឆ្នាំ​ចាប់ពីឆ្នាំ២០២០ – ២០២២។ តាមរយៈការអនុវត្តគម្រោងនេះ អគ្គនាយកដ្ឋានកសិកម្មសង្ឃឹមថាមន្ត្រីបច្ចេកទេស ក្រុមកសិករ សិប្បករ និងសហគ្រិនក្នុងខេត្តគោលដៅ​ទាំងអស់​​នឹងមាន​ជំនាញ​ច្បាស់លាស់ក្នុងការដាំដុះដំណាំមន និងចិញ្ចឹមដង្កូវនាង ហើយអាចផលិតបានពូជដង្កូវនាងថ្មីបានច្រើន ផ្តល់​ទិន្នផលខ្ពស់ ស្របទៅនឹងលក្ខ​ខណ្ឌអាកាសធាតុ។ នាពេលដ៏ឆាប់ខាងមុខ វិស័យផលិតកម្មសូត្រនឹងមានការរីកចម្រើន និងអាចផលិត​សរសៃសូត្របានច្រើន​ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់សេចក្តី​ត្រូវ​ការ​ក្នុងស្រុក កាត់បន្ថយការនាំចូល និងអាចនាំចេញបានមួយចំនួន៕


ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន អំពាវនាវឱ្យប្រជាជនប្រើប្រាស់យានយន្តអាគុយ ឬអគ្គិសនី ដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយ

បន្ទាយមានជ័យ៖ សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជាបានអំពាវនាវឱ្យប្រជាជនងាកមកប្រើប្រាស់យានយន្តអគ្គិសនីជំនួសយានយន្តដែលប្រើប្រាស់ឥន្ធនៈវិញ…
ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

ខ្លា​អាស៊ីអាគេ្នយ៍ចេញ​មុខ​សម្រុះ​សម្រួល​​អ៊ុយក្រែន​ និង​រុស្ស៊ី​ ខណៈ​​ពូទីន​ទំនង​ចង់​ថយក្រោយ

វត្តមានដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូនេស៊ី លោក ចូកូ វីដូដូ (Joko Widodo) ទៅកាន់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន និងរុស្ស៊ី ក្នុងការបញ្ចុះបញ្ចូលមេដឹកនាំនៃប្រទេសទាំងពីរឲ្យរំងាប់…
ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន លែងកូនបង្កង កូនត្រី និងត្រីមេពូជចម្រុះជាង ១លានក្បាល អបអរទិវាមច្ឆជាតិ ០១ កក្កដា

បន្ទាយមានជ័យ ៖ ទិវាមច្ឆជាតិ ១កក្កដា ឆ្នាំ២០២២ សម្តេច តេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានអញ្ជើញលែងកូនបង្កងទឹកសាប ប្រមាណ ២០ម៉ឺនក្បាល កូនត្រី…
ជំនួញ, ព្រឹត្តិការណ៍

កំណើននៃចំនួនប្រជាជនបានជំរុញឱ្យតម្រូវការ​ដីកសិកម្មកើនឡើង

ភ្នំពេញ ៖ កំណើននៃចំនួនប្រជាជនកម្ពុជាបានកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់ ចាប់តាំងពីជាង៧លាននាក់ក្រោយសម័យប៉ុលពត រហូតដល់ជិត១៧លាននាក់ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។ កំណើនប្រជាពលរដ្ឋជា…
ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

កម្ពុជា កំពុងផ្តល់ភាពចាំបាច់ និងជំរុញ លើកកម្ពស់អាទិភាពលើសុវត្ថិភាពស្បៀងអាហារ

ភ្នំពេញ ៖ ទិវាសុវត្ថិភាពស្បៀងអាហារពិភពលោកត្រូវបានប្រារព្វឡើងនៅប្រទេសកម្ពុជាដោយអង្គការស្បៀង និងកសិកម្មនៃសហប្រជាជាតិ (FAO) រួមជាមួយនឹងអង្គការអន្តរជាតិធំៗមាន…
ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

ធនាគារ SME និងគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុដៃគូចំនួន១៩ ត្រៀមខ្លួនរួចរាល់ដើម្បីទទួលសំណើសុំឥណទានពីវិស័យទេសចរណ៍ក្រោមថវិកាសរុបចំនួន ១៥០ លានដុល្លារ

ភ្នំពេញ ៖ ចាប់ពីថ្ងៃទី០១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ តទៅ ធនាគារសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម កម្ពុជា (ធនាគារ SMEs) និង គ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុជាដៃគូចំនួន ១៩ បានត្រៀមខ្លួនរួចរាល់ និងប្រកាសចាប់ផ្តើម…
ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

ទំហំនៃការផ្ដល់​ឥណទាន​ទៅលើវិស័យសំណង់​កើនឡើង​ ២៩,៣ភាគរយក្នុងត្រីមាស​ដំបូងឆ្នាំនេះ

ភ្នំពេញ ៖ បើទោះបីជាកម្ពុជាបានជួបនូវវិបត្តិអស់រយៈពេលជាង២ឆ្នាំមកហើយក្ដី តែវិស័យធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុនៅតែបន្តមានកំណើនល្អប្រសើទាំងឥណទាន និងប្រាក់បញ្ញើ ដោយក្នុងនោះដែរការផ្ដល់ឥណទានទៅលើវិស័យសំណង់ក្នុងរយៈពេល១ត្រីមាសនៃឆ្នាំ២០២២នេះ ឃើញថាមានកំណើនរហូតដល់២៩,៣ភាគរយធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២១កន្លងទៅ ។
ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

ធនាគារ​អភិវឌ្ឍន៍​អាស៊ី ៖ ប្រព័ន្ធការងារពាក់ព័ន្ធធុរកិច្ចថ្មីរបស់កម្ពុជា​កំពុង​អភិវឌ្ឍន៍​យ៉ាងឆាប់

ភ្នំពេញ៖ យោងតាមរបាយការណ៍ថ្មីមួយរបស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) បានបង្ហាញថា ប្រព័ន្ធធុរកិច្ចថ្មីដែលផ្អែកលើបច្ចេកវិទ្យា(technology-based startups) របស់កម្ពុជាបានរីកចម្រើន…
ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

អ្នកស្រាវជ្រាវរកឃើញមូលហេតុដែលធ្វើបណ្តាទីក្រុងជាប់សមុទ្រលិចទឹកកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ

ទីក្រុងជាប់សមុទ្រចំនួន៣៣ នៅជុំវិញពិភពលោកត្រូវបានគេមើលឃើញថាកំពុងទទួលរងនូវការលិចលង់ទឹកច្រើនជាងគេបំផុត ធៀបទៅនឹងទីក្រុងផ្សេងទៀត ហើយក្នុងនោះក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវបានរក…
ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

លីទុយនេស៊ី ក្លាយជាប្រទេសគំរូនៅតំបន់អឺរ៉ុប ដែលអាចផ្តាច់ខ្លួនចេញពីហ្គាសរុស្ស៊ីទាំងស្រុងត្រឹមរយៈពេល៨ឆ្នាំ

កាលពីឆ្នាំ២០១៤ ប្រទេសលីទុយនេស៊ីត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអតិថិជនធំជាងគេបំផុតរបស់ប្រទេសរុស្ស៊ីដោយការនាំចូលហ្គាស់មានរហូតទៅដល់ដល់ទៅ២,៨៦ពាន់លានម៉ែត្រគូបជា…