ភ្នំពេញ ៖ អាជ្ញាធរជាតិដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ឋ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីឱ្យមានយន្តការថ្នាក់ជាតិមួយក្នុងការដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ បន្ថែមលើយន្តការដែលមានស្រាប់សំដៅលើកកម្ពស់គុណភាព ប្រសិទ្ធភាព និងនិរន្តភាពនៃការដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ និងបង្ខិតសេវាដោះស្រាយវិវាទឱ្យកាន់តែខិតជិតប្រជាពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋាន។

ឯកឧត្តម សុខ បូរ៉ា អគ្គលេខាធិការរង នៃអគ្គលេខាធិការរដ្ឋាន អាជ្ញាធរជាតិដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ឋបានមានប្រសាសន៍នៅក្នុងកម្មវិធីបឋកថាដល់និស្សិតច្បាប់ជាច្រើនរយនាក់នៅសាលសន្និបាតនៃសាកលវិទ្យាល័យ អាស៊ី អ៊ឺរ៉ុប (AEU) កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៥ ថា យន្តការនៃការដោះស្រាយត្រូវឈរលើការសម្រុះសម្រួល ដោះស្រាយវិវាទមួយដែលអាចធានាបាននូវបរិយាកាលសន្តិភាពនិយម និងភាពសុខដុមរមនាក្នុងសង្គមជាតិ និងជួយកាត់បន្ថយការកកស្ទះសំណុំរឿងនៅតុលាការ។

ឯកឧត្តមបានបន្តថា ៖

«អាជ្ញាធរជាតិថ្មីនេះនឹងមិនជំនួសឱ្យយន្តការដែលមានស្រាប់នោះទេ ហើយយន្តការដែលមានស្រាប់នៅតែបន្តអនុវត្តនូវតួនាទី និងភារកិច្ចរបស់ខ្លួនដដែល ប៉ុន្តែយន្តការថ្មីនេះនឹងផ្តល់ការគាំទ្រផ្នែកបច្ចេកទេស និងកិច្ចសហការ ជូនដល់អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន ក៏ដូចជាតួអង្គពាក់ព័ន្ធនានា សំដៅលើកកម្ពស់សមត្ថភាព និងប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការដោះស្រាយវិវាទជូនប្រជាពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋានដោយប្រើវិធី សម្រុះសម្រួលផ្សះផ្សាវិវាទក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ»។

លោក យន់ សុវណ្ណរ៉ា ប្រធាននាយកដ្ឋានស្រាវជ្រាវបច្ចេកទេស និងកិច្ចការច្បាប់ បានពន្យល់ថា​ ការសម្រុះសម្រួលដោះស្រាយវិវាទត្រូវបានធ្វើឡើងសម្រាប់ករណីវិវាទមួយចំនួន ដូចជា ជម្លោះព្រំដីភូមិនៅជាប់គ្នា វិវាទក្នុងការចែកភាគលាភមិនស្មើគ្នា។ល។ ដោយ​ជួយសម្រួលមិនឱ្យពលរដ្ឋជួបការលំបាក ប្តឹងផ្តល់គ្នាឡើងទៅដល់តុលាការ ហើយការដោះស្រាយ គឺធ្វើយ៉ាងណាឈរលើគោលការណ៍ឈ្នះៗទាំងសងខាង ជាពិសេសការផ្តល់សម្បទានដល់គ្នាទៅវិញទៅមក ឬការយោគយល់គ្នា។

លោកបញ្ជាក់ថា ៖

«ពលរដ្ឋមានភាពងាយស្រួលដោយគ្រាន់តែដាក់ពាក្យបណ្តឹងមកអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន ហើយអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបញ្ជូនពាក្យបណ្តឹងមកកាន់អាជ្ញាធរ​ នោះមន្រ្តីច្បាប់នៃអាជ្ញាធរដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ឋ នឹងចុះទៅធ្វើដោះស្រាយដល់មូលដ្ឋានតែម្តង»។

លោកសាស្រ្តាចារ្យបណ្ឌិត សួស សោភា សាកលវិទ្យាធិការរង នៃសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ីអ៊ីរ៉ុប បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះវាគ្មិន និងភ្ញៀវកិត្តយសទាំងអស់ ដែលបានចំណាយពេលវេលារៀបចំកម្មវិធីបឋកថាដ៏មានសារសំខាន់នេះឡើង ដើម្បីជាប្រយោជន៍បញ្ជ្រាបការយល់ដឹងដល់និស្សិតច្បាប់បានកាន់តែច្រើន។

លោកសាស្រ្តាចារ្យបានបញ្ជាក់ទៀតថា ៖

«ក្នុងគោលដៅជំរុញ និងលើកកម្ពស់ចំណេះដឹងដល់និស្សិតច្បាប់ សាកលវិទ្យាល័យ តែងរៀបចំសិក្សាសាលា និងកម្មវិធីបឋកថាជាច្រើនលើកក្នុងមួយឆ្នាំៗ សម្រាប់ផ្តល់ដល់និស្សិតទៅតាមជំនាញ ធ្វើយ៉ាងណាឱ្យនិស្សិតគ្រប់រូបមានជំនាញ ចំណេះដឹងបន្ថែមពីលើការសិក្សារៀនសូត្រនៅក្នុងថ្នាក់រៀន»។

គួរបញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធរដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ឋតុលាការ បង្កើតឡើងកាលពីថ្ងៃទី២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ ដែលមានឯកឧត្តម កើត រិទ្ឋ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងយុត្តិធម៌ជាប្រធាន។ គិតចាប់ពី ថ្ងៃទី០១ ខែមិនា ឆ្នាំ២០២៤ រហូតដល់ថ្ងៃទី០៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៥នេះ មានបណ្តឹងសរុបចំនួន៥៥៩ករណី និងដោះស្រាយបានជោគជ័យចំនួន ១០៩ករណី៕ វិន ឈុនហ៊ាត​