ចំណេះដឹង ៖ ស្វែងយល់ពីប្រវត្តិទីផ្សារភាគហ៊ុន

ទីផ្សារភាគហ៊ុន គឺជាផ្នែកសំខាន់មួយនៃសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។ ប្រទេសនៅជុំវិញពិភពលោកពឹងផ្អែកលើទីផ្សារភាគហ៊ុនជាផ្នែកមួយសម្រាប់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ គ្រប់ក្រុមហ៊ុនយក្សនៅលើពិភពលោកសុទ្ធសឹងមានដាក់លក់ភាគហ៊ុននៅក្នុងទីផ្សារភាគហ៊ុន។ ក្នុងអត្ថបទនេះយើងនឹងស្វែងយល់អំពីប្រវត្តិនៃទីផ្សាភាគហ៊ុន។

ទីផ្សារភាគហ៊ុនមិនមានរូបរាងពិតប្រាកដនោះទេគិតត្រឹមសតវត្សរ៍ទី១៥។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ គេឃើញមានឧទាហរណ៍មួយចំនួននៃទីផ្សារដំបូងដែលស្រដៀងនឹងទីផ្សារភាគហ៊ុន។ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១១០០ បារាំងមានប្រព័ន្ធមួយដែលមានអ្នកគ្រប់គ្រងបំណុលកសិកម្មនៅទូទាំងប្រទេសជំនួសឲ្យធនាគារ។ រូបភាពនេះត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាឧទាហរណ៍ដ៏សំខាន់ដំបូងបង្អស់នៃឈ្មួញកណ្តាល។ ក្រោយមកពាណិជ្ជករនៃទីក្រុង Venice ត្រូវបានគេឃើញថាបានជួញដូរមូលបត្ររដ្ឋាភិបាលតាំងពីដើមសតវត្សរ៍ទី១៣ ។ មិនយូរប៉ុន្មានធនាគារិកនៅតាមទីប្រជុំជនជិតខាងរបស់ប្រទេសអ៊ីតាលី ក៏បានចាប់ផ្តើមជួញដូរមូលបត្ររដ្ឋផងដែរ។

ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ គេទទួលស្គាល់ជាទូទៅថាទីក្រុង Antwerp នៃប្រទេសបែលហ្ស៊ិកមានប្រព័ន្ធផ្សារភាគហ៊ុនដំបូងគេនៅលើពិភពលោក។ ទីក្រុង Antwerp គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មនៃប្រទេសបែលហ្ស៊ិក ហើយក៏វាជាទីតាំងរស់នៅរបស់ គ្រួសារ Van der Beurze ដែលជាត្រកូលមានឥទ្ធិពលធំមួយក្នុងទ្វីបអឺរ៉ុប។ ប៉ុន្តែទីផ្សារភាគហ៊ុនដំបូងទាំងនេះមិនមានការជួញដូរភាគហ៊ុនក្រុមហ៊ុនឯកជននោះទេ ទោះបីហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងស្ថាប័នមានលក្ខណៈប្រហាក់ប្រហែលនឹងទីផ្សារភាគហ៊ុននាពេលបច្ចុប្បន្ននេះក៏ដោយ។ ផ្ទុយទៅវិញទីផ្សារទាំងនេះមានការជួញដូរទាក់ទងនឹងកិច្ចការរបស់រដ្ឋាភិបាល អាជីវកម្មនិងបំណុលបុគ្គល។

ក្រុមហ៊ុន East India Company ត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ជាទូទៅថាជាក្រុមហ៊ុនពាណិជ្ជកម្មសាធារណៈដំបូងបង្អស់នៅលើពិភពលោក។ ក្រុមហ៊ុន East India Company គឺជាក្រុមហ៊ុនឯកជនមួយ ដែលទទួលបានសិទ្ធិរកស៊ីពីព្រះមហាក្សត្រយានីអេលីសាបិតទី១ នៅថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៦០០ ។ ក្រុមហ៊ុននេះកើតចេញពីក្រុមអាជីវករមួយក្រុមនៅទីក្រុងឡុងដែលធ្វើជំនួញទិញគ្រឿងទេសនៅតាមកោះនានាក្នុងប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ីសព្វថ្ងៃ។ ដោយឡែកការធ្វើដំណើរតាមផ្លូវទឹកពីទ្វីបអឺរ៉ុបមកទ្វីបអាស៊ីមិនមែនជារឿងងាយស្រួលនោះទេកាលពីសម័យនោះ ពោលគឺមានគ្រោះថ្នាក់ និងហានិភ័យខ្ពស់។ មានកប៉ាល់ជាច្រើនដែលធ្វើដំណើរចេញទៅរមែងមិនបានត្រឡប់មកវិញ ដោយសារគ្រោះថ្នាក់តាមផ្លូវ ដែលធ្វើឲ្យវិនិយោគិនខាតបង់ប្រាក់ទាំងអស់ដែលបានចំណាយលើកប៉ាល់ទាំងនោះ។ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានេះ ក្រុមហ៊ុន East India Company បានប្រើរូបមន្តមួយគឺ ជំនួសឱ្យការវិនិយោគក្នុងកប៉ាស់មួយ ហើយប្រថុយនឹងការបាត់បង់ប្រាក់ទាំងអស់ វិនិយោគិនអាចទិញភាគហ៊ុនពីម្ចាស់កប៉ាស់ជាច្រើន។ ទោះបីជាកប៉ាល់មួយត្រូវបានបាត់បង់ក្នុងចំណោមកប៉ាល់៣ ឬ៤ក៏ដោយ ក៏វិនិយោគិននៅតែអាចរកប្រាក់ចំណេញបាន។ និយាយជារួមទៅ វិនិយោគិនអាចទិញភាគហ៊ុន និងមូលបត្របំណុលពីក្រុមហ៊ុន East India Company ហើយវិនិយោគិនម្នាក់ៗនឹងមានសិទ្ធិទទួលបានភាគរយថេរនៃប្រាក់ចំណេញរបស់ក្រុមហ៊ុន East India Company ។ រូបមន្តនេះទទួលបានជោគជ័យយ៉ាងខ្លាំង ហើយត្រូវបានក្រុមហ៊ុនផ្សេងទៀតនៅទូទាំងប្រទេសអង់គ្លេស បារាំង ប៊ែលហ្សិក និងហូល្លង់ យកគំរូតាម។

ចំពោះទីតាំងជួញដូរនៅពេលនោះ ហាងកាហ្វេគឺជាទីតាំងនៃការជួញដូរភាគហ៊ុន ដោយសារតែវិនិយោគិនមកហាងកាហ្វេដើម្បីជួបជុំគ្នាទិញ និងលក់ភាគហ៊ុន។ ប៉ុន្តែពិភពជំនួញទាំងនេះនឹងកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាពជាងមុនប្រសិនបើមានទីតាំងទីផ្សារច្បាស់លាស់ដែលអ្នកជំនួញអាចរកស៊ីជួញដូរបានដោយមិនចាំបាច់ដើររកតាមហាងកាហ្វេដែលមានមនុស្សច្រើននោះទេ។

ក្រោមហេតុផលនេះ ផ្សារហ៊ុនក្រុងឡុងដ៍(London Stock Exchange)ត្រូវបានបង្កើតឡើងជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ១៨០១ ។ ដោយឡែកមុនឆ្នាំ១៨២៥ ក្រុមហ៊ុនផ្សេងៗមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យដាក់លក់ភាគហ៊ុននៅក្នុងផ្សារមូលបត្រក្រុងឡុងនេះទេ ដែលនេះបានលេចចេញជាការបង្កើតផ្សារហ៊ុនញូវយ៉ក ឬ New York Stock Exchange (NYSE)ក្នុងឆ្នាំ ១៨១៧ ហើយផ្សារហ៊ុនទីក្រុងឡុងដ៍គឺជាទីផ្សារភាគហ៊ុនដ៏សំខាន់សម្រាប់ទ្វីបអឺរ៉ុប ខណៈផ្សារហ៊ុនញូវយ៉កគឺជាផ្សារហ៊ុនដ៏សំខាន់សម្រាប់ទ្វីបអាមេរិក និងពិភពលោក។

បន្ទាប់ពីបានគ្របដណ្តប់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកអស់រយៈពេលច្រើនជាង១សតវត្សរ៍មក ទីផ្សារភាគហ៊ុនញូវយ៉ក(NYSE)បានប្រឈមនឹងគូប្រជែងលើកដំបូងរបស់ខ្លួននៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ ។ នៅឆ្នាំ១៩៧១ មានស្ថាប័នធំចំនួនពីរ គឺសមាគមជាតិអ្នកចែកចាយមូលបត្រ និងអាជ្ញាធរនិយ័តករឧស្សាហកម្មហិរញ្ញវត្ថុ (National Association of Securities Dealers and Financial Industry Regulatory Authority)បានបង្កើតផ្សារហ៊ុន NASDAQ ។ NASDAQ ត្រូវបានរៀបចំខុសគ្នាពីផ្សារហ៊ុនធម្មតា។ ឧទាហរណ៍ជំនួសឱ្យការមានទីតាំងជួញដូរ NASDAQ ធ្វើការទាំងស្រុងនៅលើបណ្តាញកុំព្យូទ័រ ហើយរាល់ការជួញដូរទាំងអស់ត្រូវបានធ្វើឡើងតាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិក។ ការធ្វើពាណិជ្ជកម្មតាមអេឡិចត្រូនិកបានផ្តល់ឱ្យ NASDAQ នូវគុណសម្បត្តិសំខាន់ៗមួយចំនួនលើគូប្រកួតប្រជែង។ ទោះជាយ៉ាងណា ការប្រកួតប្រជែងរវាង NASDAQ និង NYSE កើតមានការផ្លាស់ប្តូរកាន់តែប្រសើរ។ ឧទាហរណ៍នៅឆ្នាំ២០០៧ NYSE បានរួមបញ្ចូលជាមួយ Euronext ដើម្បីបង្កើត NYSE Euronext ដែលជាផ្សារភាគហ៊ុនមហាសមុទ្រអាត្លង់ទិកដំបូងគេនៅលើពិភពលោក។

សព្វថ្ងៃនេះស្ទើរតែគ្រប់ប្រទេសទាំងអស់នៅលើពិភពលោកសុទ្ធតែមានទីផ្សារភាគហ៊ុនផ្ទាល់ខ្លួន។ ដូចជាទីផ្សារភាគហ៊ុនធំៗ នៅក្នុងប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍មួយចំនួន រួមមាន កាណាដា ជប៉ុន ហុងកុង និងសីង្ហបុរីជាដើម បានបង្កើតឡើងក្នុងអំឡុងសតវត្សរ៍ទី១៩ និង២០ ។  សព្វថ្ងៃនេះជារៀងរាល់ថ្ងៃប្រាក់រាប់ទ្រីលានដុល្លារត្រូវបានគេជួញដូរនៅលើផ្សារភាគហ៊ុននៅជុំវិញពិភពលោក។ គូសបញ្ជាក់ថា ប្រទេសកម្ពុជាក៏មានទីផ្សារភាគហ៊ុនផ្ទាល់ខ្លួនផងដែរ ដែលមានឈ្នោះជាផ្លូវការថា ​ផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា។ សព្វថ្ងៃនេះមានក្រុមហ៊ុនចំនួន១៣កំពុងដាក់លក់មូលបត្រនៅក្នុង​ផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា ដែលមាន៧ក្រុមហ៊ុនដាក់លក់មូលបត្រកម្មសិទ្ធិ និងមាន៦ក្រុមហ៊ុនផ្សេងទៀតដាក់លក់មូលបត្របំណុល៕



របាយការណ៍ថ្មីៗ

មើលទាំងអស់ ➧

ព័ត៌មានទូទៅ

មើលទាំងអស់ ➧

អ្នក​ជំនាញ​៖​ ​រៀបចំ​ថវិកា​ច្បាស់លាស់​​ជួយ​ជៀសវាង​សម្ពាធ​ហិរញ្ញវត្ថុ​ ​ក្រោយ​ភ្ជុំ​បិណ្ឌ

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 05/10/2026

​ ​អ្នក​ជំនាញ​សេដ្ឋកិច្ច​ណែនាំ​ឱ្យ​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​រៀបចំ​ផែនការ​ថវិកា​ច្បាស់លាស់​ ​និង​ប្រកាន់ខ្ជាប់​នូវ​ស្មារតី​សន្សំ​សំចៃ​តាម​លទ្ធភាព​ជាក់ស្តែង​ ​ក្នុង​ការ​ចូលរួម​ពិធី​បុណ្យ​ភ្ជុំ​បិណ្ឌ ​ដើម្បី​ជៀសវាង​វិបត្តិ​បំណុល​ ​ឬ​សម្ពាធ​ហិរញ្ញវត្ថុ​ក្រោយ​រដូវ​កាល​បុណ្យ

គណៈកម្មាធិការរៀបចំដែនដី និងនគរូបនីយកម្មថ្នាក់ជាតិ ដាក់ចេញផែនការរៀបចំដែនដីខេត្ត-ក្រុងថ្មី នៅតាមតំបន់គោលដៅទូទាំងប្រទេស

Top News, ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

• 05/10/2026

(ភ្នំពេញ)៖ ថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ បានដាក់ចេញផែនការរៀបចំដែនដីខេត្ត-ក្រុងថ្មី ដើម្បីធានាលើការគ្រប់គ្រងការប្រើប្រាស់ដីធ្លីនៅតាមតំបន់គោលដៅទូទាំងប្រទេស និងណែនាំឱ្យគ្រប់ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ បន្តពង្រឹងការរៀបចំផែនការយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច និងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមនានា រួមទាំងរំលេចអំពីវិស័យកសិឧស្សាហកម្មជាឆ្អឹងខ្នងដ៏សំខាន់ក្នុងការជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ។ ថ្លែងក្នុងកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការរៀបចំដែនដី និងនគរូបនីយកម្មថ្នាក់ជាតិ ដែលបានធ្វើឡើងនៅទីស្ដីការក្រសួង នារសៀលថ្ងៃទី ២ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០២៦ ឯកឧត្តម

មន្ត្រីកំពូល​កម្ពុជា​ បង្កើនការ​គាំទ្រ និងសម្រប​សម្រួល​ជូន​វិនិយោគិន​ជប៉ុន​ ក្នុងការស្វែងរកឱកាស ​និងពង្រីក​ធុរកិច្ចនៅកម្ពុជា​

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 02/10/2026

មន្ត្រីកំពូលរបស់កម្ពុជា​មួយរូប បានប្ដេជ្ញា​ថា នឹង​ជួយសម្រួល​និង​គាំទ្រដល់ការ​វិនិយោគរបស់​វិនិយោគិន​ជប៉ុន​នៅកម្ពុជា ដើម្បីធានាឱ្យការ​វិនិយោគនោះ​ទទួលបានផ្លែផ្កា​....

កម្ពុជា កំពុង​ពិនិត្យលទ្ធភាពកែច្នៃសំរាម ទៅ​ជាអគ្គិសនី និងឥន្ធនៈ ដើម្បី​បង្កើត​តម្លៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិ

Top News, ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 02/10/2026

ភ្នំពេញ ៖ រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា តាម​រយៈ​ក្រសួង​បរិស្ថាន កំពុង​ពិនិត្យ​លទ្ធភាពកែច្នៃសំរាម និង​សំណល់​រឹង ទៅ​ជាថាមពល​អគ្គិសនី និងឥន្ធនៈ ដើម្បី​បង្កើត​តម្លៃ​សេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ មន្ដ្រី​ជាន់ខ្ពស់​ក្រសួង​បរិស្ថាន បាន​ប្រាប់​បណ្ដាញ​សារព័ត៌មាន AMS នៅ​ថ្ងៃ​ទី២ ខែ​តុលា ​នេះ ថា លទ្ធភាព​កែច្នៃ​ទៅរួច ឬអត់ គឺស្ថិតនៅលើ​ទុនវិនិយោគ​របស់​ក្រុមហ៊ុនធំណាមួយនឹងចូល​ខ្លួន​មក​កែច្នៃ ព្រោះគម្រោងនេះ​ត្រូវ​ចំណាយ​ច្រើន

កំណើនសេដ្ឋកិច្ចថយមកត្រឹម ៣% តើកម្ពុជាឆ្លើយតបនឹងសម្ពាធថមថយនេះយ៉ាងដូចម្តេច?

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 02/10/2026

សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាកំពុងប្រឈមនឹងសម្ពាធពីកត្តាខាងក្រៅ និងបញ្ហាប្រឈមក្នុងស្រុកជាច្រើន ដែលជំរុញឱ្យទស្សនវិស័យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ចុះនៅឆ្នាំ២០២៦

អាម៉េរិក ព្រមានការនាំចេញប្រេងម៉ាស៊ូតទៅកាន់អឺរ៉ុប ប្រសិនបើអាល្លឺម៉ង់ និងបារាំងមិនបញ្ចេញប្រេងពីស្តុកមកប្រើប្រាស់

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 02/10/2026

អាម៉េរិកទាមទារឱ្យសហភាពអឺរ៉ុប (EU) បញ្ចេញប្រេងម៉ាស៊ូតចំនួន ១២០ លានបារ៉ែលក្នុងរយៈពេល ៦ ខែខាងមុខ ដើម្បីជួយទប់តម្លៃប្រេងឥន្ធនៈសកលដែលកំពុងកើនឡើង។

អា​ម៉េរិក​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​លើ​វិស័យ​ផ្លូវ​ដែក ​និង​យានយន្ត​របស់​អ៊ីរ៉ង់​

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 02/10/2026

​ក្រសួង​រតនាគារ​អាម៉េរិក​បាន​ប្រកាស​កាលពី​ថ្ងៃ​ព្រហស្បតិ៍​ថា​ ​រដ្ឋបាល​លោក​ Donald ​Trump ​បាន​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​លើ​វិស័យ​ផ្លូវ​ដែក វិស័យ​យានយន្ត ​និង​ក្រុមហ៊ុន​ផ្គត់ផ្គង់​បរទេស​របស់​អ៊ីរ៉ង់ ​ដើម្បី​បង្កើន​សម្ពាធ​លើ​សេដ្ឋកិច្ច​របស់​ប្រទេស​នេះ

អា​ម៉េរិក​ចំណាយ​ជាង​ ៥ ពាន់​លាន​ដុល្លារ​ជួសជុល ​និង​ធ្វើ​ទំនើបកម្ម​នាវា​ផ្ទុក​យន្តហោះ​ ​USS ​Harry S​.​ ​Truman

ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 02/10/2026

សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​គ្រោង​ចំណាយ​ ៥​,​១ ពាន់​លាន​ដុល្លារ ​ដើម្បី​ជួសជុល​ ថែទាំ ​និង​ធ្វើ​ទំនើបកម្ម​នាវា​ផ្ទុក​យន្តហោះ​ចម្បាំង​ ​USS ​Harry S​.​ ​Truman ​ដើម្បី​ត្រៀម​នា​វា​នេះ​សម្រាប់​បន្ត​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​ពាក់កណ្តាល​ជីវិត​បម្រើ​ការងារ​ដែល​នៅសល់

ទីផ្សារ​មូលបត្រ​កម្ពុជា​មាន​ក្រុមហ៊ុន​ចុះ​បញ្ជី​ ២៨ ​និង​ប្រមូល​ទុន​ជិត ១ ពាន់​លាន​ដុល្លារ​

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 02/10/2026

ទីផ្សារ​មូលបត្រ​កម្ពុជា​មាន​ក្រុមហ៊ុន​ចុះ​បញ្ជី​សរុប​ចំនួន​ ​២៨ ​គិត​ត្រឹម​ខែ​កញ្ញា​ ​ឆ្នាំ​២០២៦ ​និង​បាន​ប្រមូល​ទុន​តាមរយៈ​យន្តការ​ទីផ្សារ​ជិត​ឈាន​ដល់​ ១ ​ពាន់​លាន​ដុល្លារ ​ស្រប​ពេល​សកម្មភាព​ជួញដូរ​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​អាច​ឡើង​ដល់​ ៤ ​លាន​ដុល្លារ​

ទីផ្សារសាដក និងគ្រឿងទេយ្យទានរដូវភ្ជុំបិណ្ឌ ជាមួយផលិតផលខ្មែរ ជួយបង្កើនចរន្តសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុក

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 01/10/2026

ភ្នំពេញ៖ ពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌមិនត្រឹមតែជាបុណ្យប្រពៃណីសាសនាដ៏ធំជាងគេរបស់កម្ពុជា ដែលមានរយៈពេល ១៥ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជាឱកាសដ៏ប្រសើរក្នុងការចូលរួមគាំទ្រផលិតផលក្នុងស្រុក បង្កើនចរន្តសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់មួយតាមរយៈការទិញគ្រឿងឧបភោគបរិភោគសម្រាប់វេចខ្ចប់ធ្វើជាគ្រឿងទេយ្យទាន និងសាកដប្រគេនព្រះសង្ឃតាមព្រពៃណីសាសនា។ នៅក្នុងឱកាសពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ អាជីវករលក់ដុំ និងរាយនៅតាមទីផ្សារធំៗក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ កំពុងរីករាយ និងមមាញឹកក្នុងការលក់ដូររបស់ខ្លួន ទាំងការលក់នៅទីតាំងផ្ទាល់ ក៏ដូចជាការលក់តាមប្រព័ន្ធអនឡាញ។ អ្នកស្រី ហេង ដាវី អាជីវករលក់សាដកនៅផ្សារដើមគ បានឱ្យដឹងថា ត្រឹមបិណ្ឌទី៤