ជប៉ុន ពីប្រទេសខ្ទេចខ្ទាំដោយគ្រាប់នុយក្លេអ៊ែរ ក្លាយជាមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ច

តូក្យូ ៖ ជប៉ុន ត្រូវបានចាត់ទុកថា ជាប្រទេសអភិវឌ្ឍខ្លាំង និងមានសេដ្ឋកិច្ចធំបំផុតមួយរបស់ពិភពលោក និងជាប្រទេសប្រមូលផ្តុំទៅដោយក្រុមហ៊ុនល្បីៗរបស់ពិភពលោកដែលមានរួមទាំង Sony និង Toyota ផង។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក្តី ចំណុចចាប់ផ្តើមរបស់ជប៉ុនមិនមានរូបរាងធម្មតាដូចទៅនឹងបណ្តាប្រទេសផ្សេងនោះទេ ហើយការរីកលូតលាស់ដ៏ឆាប់រហ័សរបស់ជប៉ុនត្រូវបានអ្នកសេដ្ឋកិច្ច និងអ្នកជំនាញជាច្រើនលើលោកបានហៅថា ជាអព្ភូតហេតុដ៏អស្ចារ្យនៃសេដ្ឋកិច្ចរបស់ជប៉ុន ឬ Japanese economic miracle ។

សូរំលឹកឡើងវិញពីព្រឹត្តិកាលថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ដល់ថ្ងៃទី៩ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៤៥ គ្រាប់បែកនុយក្លេអ៊ែរដល់ទៅ២គ្រាប់បានធ្លាក់នៅក្នុងប្រទេសជប៉ុន ដោយមួយទំលាក់នៅទីក្រុងហ៊ីរ៉ូស៊ីម៉ា បាត់បង់ជីវិតមនុស្សប្រមាណ ១២៩ ០០០នាក់ និងមួយគ្រាប់ទៀតនៅណាហ្គាសាគី បានសម្លាប់ពលរដ្ឋជប៉ុនប្រមាណ ២២៦ ០០០នាក់ ។ នេះបើយោងតាមតួលេខដែលត្រូវបានចេញផ្សាយដោយសារព័ត៌មានបរទេសនាពេលកន្លងមក។

គ្រានោះ ប្រទេសបានធ្លាក់ចូលទៅក្នុងភាពចលាចលសេដ្ឋកិច្ចត្រូវបានដួលរលំទាំងស្រុង មនុស្សរាប់លាននាក់ត្រូវបង្ខំចិត្តរស់នៅដោយគ្មានផ្ទះសំបែង ទីក្រុងនានាត្រូវបានទំលាក់គ្រាប់បែកស្ទើរខ្ទេចខ្ទីទាំងស្រុង កង្វះម្ហូបអាហារ បានធ្វើឲ្យភាពអត់ឃ្លានបានកើតឡើងនៅទូទាំងប្រទេស។

តើជប៉ុនកាលពីអតីតកាលបានរៀបចំសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនយ៉ាងណាដើម្បីងើបចេញពីចំណុចសូន្យ ?

ក្រោយហេតុការណ៍ជាប្រវត្តិសាស្ត្រកាលពីឆ្នាំ១៩៤៥ ដែលជប៉ុនមិនអាចបំភ្លេចបាននោះ នៅឆ្នាំ១៩៤៦ រដ្ឋធម្មនុញ្ញដំបូងត្រូវបានបង្កើតឡើង វិស័យឧស្សាហកម្មដោយឯកជនចាប់ផ្តើមមានសកម្មភាព ប៉ុន្តែស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងយ៉ាងតានតឹងពីសំណាក់រដ្ឋាភិបាលជប៉ុន។

ថ្ងៃទី១០ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៤៦ នាយករដ្ឋមន្ត្រីដំបូងរបស់ជប៉ុនត្រូវបានជ្រើសតាំងដោយការបោះឆ្នោត ខណៈដែលដំណើរការប្រទេសឆ្ពោះទៅរកប្រជាធិបតេយ្យកាន់តែល្អប្រសើររហូតដល់អាមេរិកបានសម្រេចចិត្តដកទ័ពចេញពីប្រទេសនៅដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៥០។

ដំណាក់កាលទី២ ដែលត្រូវបាន The Real World Economics ជាប៉ុស្តិ៍យូធូបជំនាញការស្រាវជ្រាវអំពីសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកបានហៅថា The Economic Miracle ហើយនៅលើ Wikipedia ហៅថា ជាដំណាក់កាល High Increasing Stage (១៩៥៤-១៩៧២) សេដ្ឋកិច្ចដែលគ្រានោះចាប់ផ្តើមស្ទុះឡើងយ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេសទៅលើវិស័យឧស្សាហកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ។

ដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៦០ ជប៉ុនចាប់ផ្តើមប្រែមុខមាត់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនទៅជាសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារដោយរដ្ឋាភិបាលបានចំណាយលុយវិនិយោគយ៉ាងច្រើនផ្តោតសំខាន់ទៅលើវិស័យអប់រំ និងកិច្ចការងារសង្គមរំពឹងធ្វើឲ្យកម្លាំងធនធានមនុស្សក្នុងស្រុកក្លាយជាមនុស្សដែលពោរពេញទៅដោយផលិតភាព និងការអប់រំខ្ពស់ដែលគ្រានោះហើយជប៉ុនបានក្លាយទៅជាប្រទេសប្រមូលផ្តុំទៅដោយការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាទំនើប ជាពិសេសឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យា ផលិតកម្មដែក ផលិតកម្មរថយន្ត និងផលិតកម្មឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិក។

ផលិតផលរបស់ជប៉ុនបានទទួលនូវតម្រូវដ៏ខ្ពស់បំផុតនៅក្នុងពេលនោះ ហើយជាលទ្ធផលការនាំចេញរបស់ជប៉ុនមានទំហំច្រើនខ្លាំងជាងទំហំនៃការនាំចូលផលិតផលពីក្រៅប្រទេសដែលនេះមានន័យថាមិនដល់២០ឆ្នាំផង សេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនបានងើបឡើងមកវិញ១០០ភាគរយធៀបទៅនឹងស្ថានភាពកាលពីអំឡុងឆ្នាំ១៩៤៥។ អត្រាកើនឡើងសេដ្ឋកិច្ចឥតឈប់ឈរបែបនេះបានធ្វើឲ្យបណ្តាប្រទេសនៅលោកខាងលិចមួយចំនួនព្រួយបារម្ភថាជប៉ុនអាចនឹងវ៉ាដាច់អាមេរិកក្លាយជាមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចទី១ទៀតផង។

ដំណាក់កាលទី៣ ជាបញ្ហាដ៏ធំរបស់ពិភពលោក និងបានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់វិស័យសំខាន់ៗរបស់ជប៉ុន ជាពិសេសគឺឧស្សាហកម្ម និងផលិតកម្ម ពីព្រោះថាវិបត្តិប្រេងឆ្នាំ១៩៧៣ ដោយអង្គការ OPEC បានធ្វើឲ្យតម្លៃប្រេងនៅគ្រានោះបានកើនឡើងស្ទើរគុណនឹង៥ដង ពី៣ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែលទៅ ១៣ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែល។ ប៉ុន្តែទោះបីជាយ៉ាងណាក្តី បញ្ហានេះបែរជាបានបង្ហាញពិភពលោក និងជប៉ុនខ្លួនឯងថា សេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួនគឺពិតជារឹងម៉ាំទោះបីជាស្ថិតនៅក្នុងវិបត្តិធំបែបនេះក្តី។

ឆ្នាំ១៩៧៨ តម្លៃប្រេងស្ទុះឡើងខ្លាំងសាជាថ្មីម្តងទៀត និងនៅឆ្នាំ១៩៧៩ ពីតម្លៃប្រេងបានកើនពី ១៣ដុល្លារ ក្នុងមួយបារ៉ែលទៅដល់ ៣៩,៥ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែល ប៉ុន្តែសេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនដដែលនៅតែឈរយ៉ាងរឹងម៉ាំ ពីព្រោះថា ជប៉ុនបានធ្វើការគ្រប់គ្រង និងបត់ខ្លួនបានយ៉ាងលឿនរហ័ស ជាពិសេសទៅលើផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាតាមរយៈការកាត់បន្ថយថ្លៃដើមក្នុងការទប់ទល់ទៅនឹងការចំណាយនៃការដឹកជញ្ជូនទំនិញចេញទៅទីផ្សារ ហើយកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនបានបន្តជំនះឧបសគ្គទាំងឡាយ និងទទួលបានកំំណើនយ៉ាងរឹងម៉ាំជាបន្តបន្ទាប់រហូតដល់ទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០មុនពេលពិភពលោកជួបវិបត្តិសាជាថ្មីដោយសារបញ្ហាសង្គ្រាមនៅឈូងសមុទ្រហ្គោហ្វ(១៩៩០-១៩៩១) និងការរំលាយសហភាពសូវៀតក្នុងឆ្នាំ១៩៩១។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា បច្ចុប្បន្នសេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនឈរនៅលំដាប់លេខរៀងទី៣របស់ពិភពលោកដោយការគណនាទៅលើទំហំផលិតផលក្នុងស្រុក ឬ GDP សរុបប្រមាណជា ៥,៣៩ ទ្រីលានដុល្លារកាលពី២០២១កន្លងទៅ និងជាប្រទេសដែលមានអំណាចនៃការទិញទំនិញ ឬ Purchasing Power Parity (PPP) ទី៤របស់ទីផ្សារពិភពលោកផងដែរ៕

លោក សន ស៊ុនលី | Mr. San Sounly

អ្នកសារព័ត៌មានអន្តរជាតិ

របាយការណ៍ថ្មីៗ

មើលទាំងអស់ ➧

អ្នកជំនាញ ៖ ចង់មានសុវត្ថិភាពគណនីហិរញ្ញវត្ថុគប្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពលេខសម្ងាត់ឱ្យបានរឹងមាំ

បទយកការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 09/04/2026

អ្នកជំនាញឌីជីថល លើកទឹកចិត្តឱ្យប្រើអ៊ីនធឺណិតផ្ទាល់ខ្លួន ដើម្បីមានសុវត្ថិភាពជាងការប្រើ Wifi សាធារណៈ

បទយកការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 10/03/2026

អ្នកជំនាញ ណែនាំឱ្យចេះសន្សំប្រាក់ដើម្បីត្រៀមបង្កាទុកដោះស្រាយបញ្ហាដែលអាចកើតមានជាយថាហេតុ

បទយកការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 16/02/2026

ការដាំបន្លែជាលក្ខណៈគ្រួសារ ទទួលបានបន្លែសុវត្ថិភាពសម្រាប់ទទួលទានផង និងអាចរកចំណូលបានទៀត

ជំនួញ, បទយកការណ៍

• 20/11/2025

ចំណេះដឹងកសិកម្ម ៖ ងាយៗបច្ចេកទេសផលិតស្កររងូ សម្រាប់ផលិតមេជី និងមេចំណីសត្វ

ជំនួញ, បទយកការណ៍

• 19/11/2025

ដាំស្លឹកគ្រៃ លក់បានទាំងដើម ហើយយកស្លឹកចម្រាញ់ប្រេងលក់បានទៀត

ជំនួញ, បទយកការណ៍

• 18/11/2025

ស្វែងយល់ពីបច្ចេកទេសងាយៗក្នុងការផលិតថ្នាំពុលធម្មជាតិសម្រាប់ការពារដំណាំយកស្លឹកពីសត្វល្អិត

ជំនួញ, បទយកការណ៍

• 17/11/2025

Khmer Insider ជាកម្មវិធីវីដេអូឯកសារមួយដែលបង្កើតឡើងដើម្បីបំផុសគំនិតយុវជន

បទយកការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 16/10/2024

អាជីវកម្មយកសំបុកត្រចៀកកាំក្នុងស្រុកកំពុងមានទីផ្សារ

ជំនួញ, បទយកការណ៍

• 15/12/2023

ព័ត៌មានទូទៅ

មើលទាំងអស់ ➧

ក្រុមហ៊ុន NextEd Canada រៀបចំទិវាគ្រួសារ (Family’s Day) ដើម្បីអបអរសិស្សកម្ពុជាដែលត្រៀមបន្តការសិក្សានៅប្រទេសកាណាដា

ព្រឹត្តិការណ៍, អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម

• 15/08/2026

NextEd Canada ដែលជាក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សា និងរៀបចំផែនការសិក្សានៅប្រទេសកាណាដា សម្រាប់សិស្សានុសិស្សកម្ពុជាចាប់ពីកម្រិតវិទ្យាល័យឡើងទៅ បានរៀបចំទិវាគ្រួសារសម្រាប់សិស្ស និស្សិត និងក្រុមគ្រួសារកម្ពុជាប្រមាណ១០០ គ្រួសារដែលមានផែនការ និងចំណាប់អារម្មណ៍លើការសិក្សានៅកាណាដា

រដ្ឋាភិបាលបង្កើតក្រុមការងារពិសេស ជួយដល់សហគ្រិនក្នុងវិស័យ MSME

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 14/08/2026

រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានសម្រេចបង្កើតក្រុមការងារចំពោះកិច្ច ដើម្បីជួយសម្រួលការចាប់ផ្ដើម និងប្រតិបត្តិអាជីវកម្មរបស់សហគ្រាសធុនមីក្រូ តូច និងមធ្យម (MSME) តាមរយៈការកែលម្អនីតិវិធី កាត់បន្ថយបែបបទ និងចំណាយពាក់ព័ន្ធនឹងការធ្វើអាជីវកម្ម

កម្មវិធី «នវានុវត្តន៍បញ្ច្រាស» ជួយធុរកិច្ចថ្មីដោះស្រាយបញ្ហាទីផ្សារ តាមរយៈការបង្កើតជាដំណោះស្រាយប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត និង នវានុវត្តន៍

ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 14/08/2026

កម្មវិធី «នវានុវត្តន៍បញ្ច្រាស» ជាទុនជួយធុរកិច្ចថ្មីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមក្នុងទីផ្សារតាមរយៈការបង្កើតដំណោះស្រាយប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត នវានុវត្តន៍

បន្លែសុវត្ថិភាពជួយសហគមន៍ស្រូវនាងអំ រកចំណូលជិត ៦៩ លានរៀលក្នុងមួយខែ

ជំនួញ, ព្រឹត្តិការណ៍

• 14/08/2026

ការពង្រីកការដាំបន្លែសុវត្ថិភាពក្នុងផ្ទះសំណាញ់ បានជួយឱ្យសហគមន៍កសិកម្មទំនើបស្រូវនាងអំ នៅស្រុកស្វាយលើ ខេត្តសៀមរាប បង្កើតប្រភពចំណូលជាប្រចាំ ដោយបច្ចុប្បន្នអាចប្រមូលផលបន្លែបានប្រមាណ ២៥,៥០០ គីឡូក្រាមក្នុងមួយខែ គិតជាប្រាក់ចំណូល គឺប្រមាណ ៦៨,៨៥០,០០០ រៀល

ក្រសួងរៀបចំដែនដីទទួលបានគំនិតថ្មីៗបន្ថែម ក្នុងគោលដៅធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋមានលំនៅឋានរស់នៅសមរម្យ

Top News, ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

• 14/08/2026

កិច្ចការស្រាវជ្រាវអំពីអចលនទ្រព្យ និងស្ថានភាពលំនៅឋាននេះមានសារៈសំខាន់ គឺផ្ដោតទៅលើការបង្កើតទំនៀមទម្លាប់ និងផ្នត់គំនិតការងារថ្មីមួយ ដែលមានភាពច្បាស់លាស់ និងមិនធ្វើការតាមអារម្មណ៍ដែលនាំឱ្យមានកំហុសឆ្គងច្រើន

ការស្ទង់មតិពី ៣៦ ប្រទេសបង្ហាញថា ចិន ទទួលបានប្រជាប្រិយភាពជាងអាមេរិកនៅលើឆាកអន្តរជាតិ

ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 14/08/2026

ការស្ទង់មតិជាលក្ខណៈអន្តរជាតិដ៏ធំមួយនៅលើបណ្តាប្រទេសចំនួន ៣៦ បានបង្ហាញពីទស្សនៈជាសកល ដែលភាគច្រើនមានទំនោរទៅលើប្រទេសចិនក្នុងផ្លូវវិជ្ជមាន ច្រើនជាងសហរដ្ឋអាមេរិក

កសិករវ័យ ៦៤ ឆ្នាំនៅបាត់ដំបង បង្កើនស្រះត្រីដល់ ២៦ រំពឹងរកចំណូលបាន ៥០ លានរៀល/១ឆ្នាំ

ជំនួញ, ព្រឹត្តិការណ៍

• 14/08/2026

លោក ម៉ៅ ពេក កសិករវ័យ ៦៤ ឆ្នាំ រស់នៅភូមិទួលតាសុខ ឃុំបន្សាយត្រែង ស្រុកថ្មគោល ខេត្តបាត់ដំបង បានពង្រីកស្រះចិញ្ចឹមរហូតដល់ ២៦ ស្រះ លើផ្ទៃដីជាង ២ ហិកតា ដោយរំពឹងថា អាជីវកម្មវារីវប្បកម្មរបស់លោកនឹងអាចបង្កើតចំណូលប្រមាណ ៥០ លានរៀលក្នុងមួយឆ្នាំ

៧ខែ រដ្ឋាភិបាល អនុម័តគម្រោងវិនិយោគចំនួន ៣០៩ ក្នុងទំហំទុនសរុបប្រមាណ ៥.២ ប៊ីលានដុល្លារអាម៉េរិក

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 14/08/2026

ក្នុងរយៈ៧ខែ ដើមឆ្នាំ២០២៦ គម្រោងវិនិយោគដែលត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលអនុម័ត និងចុះបញ្ជីដោយក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) រួមជាមួយអនុគណៈកម្មាធិការវិនិយោគរាជធានីខេត្ត មានចំនួន ៣០៩ ក្នុងទំហំទុនសរុបប្រមាណ ៥,២ប៊ីលានដុល្លារអាម៉េរិក

ដ្រូនបរទេសប្រឈមពន្ធរហូតដល់ ១០០% ក្រោមវិធានការថ្មីរបស់លោក ដូណាល់ ត្រាំ

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 14/08/2026

ប្រធានាធិបតីអាម៉េរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានប្រកាសដំឡើងពន្ធលើការនាំចូលដ្រូន និងគ្រឿងបន្លាស់ដ្រូនពីបរទេសរហូតដល់ ១០០ ភាគរយ ដោយរួមបញ្ចូលទាំងការនាំចូលពីប្រទេសជាសម្ព័ន្ធមិត្តសំខាន់ៗរបស់អាម៉េរិកផងដែរ

តម្លៃលំនៅឋានក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ធ្លាក់ចុះ ៤ភាគរយ នៅឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦

ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

• 14/08/2026

សន្ទស្សន៍តម្លៃលំនៅឋាននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបានបន្តធ្លាក់ចុះ ប្រមាណ ២,៩ ភាគរយ ក្នុងឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦ ដោយក្នុងនោះតម្លៃលំនៅឋាននៅរាជធានីភ្នំពេញបានធ្លាក់ចុះ ៤ភាគរយ