(ភ្នំពេញ) ៖ ប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់ព្រៃសហគមន៍ក្បាលខ្លា ស្ថិតនៅឃុំសណ្ដាន់ ស្រុកសណ្ដាន់ ខេត្តកំពង់ធំ បានកែប្រែមុខមាត់តំបន់របស់ខ្លួនឱ្យក្លាយជាសហគមន៍គំរូក្នុងកិច្ចការពារព្រៃឈើ ការតស៊ូមតិ និងការធ្វើរបាយការណ៍ទាក់ទងបទល្មើសព្រៃឈើបន្ទាប់ពីមានការគាំទ្រពីវិទ្យាស្ថានតស៊ូមតិ និងគោលនយោបាយ(API) ខណៈដែលកន្លងមកព្រៃសហគមន៍ក្បាលខ្លាធ្លាប់ប្រឈមនឹងការគំរាមកំហែងពីការកាប់ទន្ទ្រានដីព្រៃ និងការបរបាញ់សត្វព្រៃខុសច្បាប់ជាបន្តបន្ទាប់ ដោយសារប្រជាពលរដ្ឋក្នុងសហគមន៍កង្វះការយល់ដឹងពីច្បាប់, ការតស៊ូមតិ, ការធ្វើរបាយការណ៍ពីបទល្មើស, ការប្រមូលភ័ស្ដុតាងនានាពីបទល្មើស និងការធ្វើការងាររួមគ្នា ជាមួយអាជ្ញាធរ។

លោក វង្ស សាន ប្រធានគណៈកម្មការព្រៃសហគមន៍ក្បាលខ្លាបានលើកឡើងថា ព្រៃសហគមន៍មានផ្ទៃដីសរុប ១ ២៤៧ហិកតា និងមានប្រជាពលរដ្ឋចំនួន ១២៥គ្រួសារ។ សហគមន៍បានបែងចែកជាក្រុមល្បាតព្រៃចំនួន ១១ក្រុម ក្នុងមួយក្រុមមានសមាជិក ១១នាក់ ដែលទទួលខុសត្រូវតាមដាន និងការពារធនធានធម្មជាតិនៅក្នុងតំបន់របស់ខ្លួន។ បន្ថែមលើការដើរល្បាតនេះ សមាជិកសហគមន៍ទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាលពី API និង ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍នានា ដើម្បីស្វែងយល់ចំណេះដឹងជាមូលដ្ឋានការពារព្រៃឈើឱ្យកាន់តែច្បាស់ទាក់ទងច្បាប់ព្រៃឈើ អត្ថប្រយោជន៍ និងវិធីប្រើប្រាស់ធនធានធម្មជាតិប្រកបដោយចីរភាព។

លោក វង្ស សាន បញ្ជាក់ថា៖

«ពេលនេះ យើងទទួលបានការឆ្លើយតបលឿនរហ័សពីស្ថាប័នជំនាញ និងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន ដោយសារមានយល់ដឹងផ្នែកច្បាប់ និងមានភាពក្លាហានក្នុងការទំនាក់ទំនងស្នើសុំអន្តរាគមន៍។ ខ្ញុំយល់ឃើញថា ការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិ ជាកាតព្វកិច្ចរួមរវាងសហគមន៍ អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងស្ថាប័នជំនាញ»។

លោក សេង ផល្លី សមាជិកគណៈកម្មការព្រៃសហគមន៍ក្បាលខ្លាបានឱ្យដឹងថា ក្រោយពីបានចូលរួមជាមួយ API សហគមន៍របស់លោកមានឱកាសស្វែងយល់អំពីច្បាប់ និងសិទ្ធិស្ដីពីការពារព្រៃឈើ។ ការការពារធនធានធម្មជាតិឱ្យបានគង់វង្ស ប្រជាពលរដ្ឋអាចប្រមូលផលផ្លែឈើព្រៃ ឱសថបុរាណ ផ្សិត ទឹកឃ្មុំ និងបន្លែព្រៃ ដែលអាចយកមកប្រើប្រាស់ក្នុងគ្រួសារ ឬលក់រកចំណូលបានមួយផ្នែកទៀត។ សូមបន្តគាំទ្រដល់សហគមន៍ ដោយផ្តល់ធនធាន និងការបណ្តុះបណ្តាលបន្ថែមអំពីច្បាប់ការពារព្រៃឈើ ដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋនៅតាមភូមិនានា មានការយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់អំពីសារៈសំខាន់នៃការការពារធនធានធម្មជាតិ។

លោក បាន ហេង ប្រធានក្រុមប្រឹក្សា ឃុំសណ្ដាន់ ស្រុកសណ្ដាន់ ខេត្តកំពង់ធំបានថ្លែងថា សហគមន៍ព្រៃឈើក្បាលខ្លា ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយមានការទទួលស្គាល់ពីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ខណៈការបង្កើតគណៈកម្មការសហគមន៍ ត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយរដ្ឋបាលឃុំ តាមរយៈសេចក្តីសម្រេចរបស់ឃុំផ្ទាល់។
លោកបានស្គាល់ និងធ្វើការងារជាមួយ API តាមរយៈកិច្ចសហការជាមួយសមាគមរដ្ឋបាលមូលដ្ឋានខេត្តកំពង់ធំ ដែលអង្គការនេះបានចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការគាំទ្រលើការងារតស៊ូមតិ ការកសាងសមត្ថភាពសហគមន៍ និងការងារពាក់ព័ន្ធនឹងការការពារព្រៃឈើ។

បើតាមលោក ឡាំ សុជាតិ នាយកប្រតិបត្តិនៃវិទ្យាស្ថានតស៊ូមតិ និងគោលនយោបាយ(API) បានថ្លែងថា API មានសេចក្តីរីករាយដែលបានធ្វើការជាដៃគូជាមួយសហគមន៍នានានៅកម្ពុជា ក្នុងនោះសហគមន៍ព្រៃឈើក្បាលខ្លា គឺជាសហគមន៍មួយដែលមានសកម្មភាពយ៉ាងល្អក្នុងការការពារធនធានធម្មជាតិ។ មុនពេល API ចាប់ផ្តើមគាំទ្រសហគមន៍ណាមួយ អង្គការតែងសិក្សាវាយតម្លៃតម្រូវការ និងបញ្ហាប្រឈមជាក់ស្តែងរបស់សហគមន៍ជាមុន។

លោកថ្លែងថា៖

«យើងធ្វើការជាមួយសហគមន៍ ដើម្បីចងក្រងបញ្ហាប្រឈមទាំងនោះ រួចពិភាក្សារួមគ្នាថា អ្វីដែលសហគមន៍អាចធ្វើបាន អ្វីដែល API អាចគាំទ្របន្ថែម និងអ្វីដែលត្រូវធ្វើរួមជាមួយអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងថ្នាក់ជាតិ។ បន្ទាប់មកទើបរៀបចំអនុស្សរណៈភាពជាដៃគូសម្រាប់អនុវត្តការងាររួមគ្នា។ កិច្ចគាំទ្ររបស់ API មិនត្រឹមតែផ្តោតលើការពង្រឹងសហគមន៍ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងធ្វើការជាមួយអាជ្ញាធរឃុំ-ស្រុកផងដែរ ដើម្បីជំរុញឱ្យមានអភិបាលកិច្ចល្អ និងបើកឱកាសឱ្យប្រជាពលរដ្ឋចូលរួមក្នុងដំណើរការសម្រេចចិត្តនៅថ្នាក់មូលដ្ឋាន»។

សូមបញ្ជាក់ថា ព្រៃសហគមន៍ក្បាលខ្លា គឺជាសហគមន៍មួយក្នុងចំណោម ១៧៨សហគមន៍ក្រុមងាយរងគ្រោះ ដែលទទួលបានការគាំទ្រពី វិទ្យាស្ថានតស៊ូមតិ និងគោលនយោបាយ (API) តាមរយៈ គម្រោង « សំឡេង និងសកម្មភាពប្រជាពលរដ្ឋ ដើម្បីការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយនិរន្តរភាព » ក្រោមមូលនិធិពី Bread for the World (BftW) និង DanChurchAid (DCA) ។
ក្នុងរយៈពេលជាង ១០ឆ្នាំ កន្លងមកនេះ API បានរួមចំណែកពង្រឹងសមត្ថភាព និងលើកកម្ពស់សំឡេង របស់សហគមន៍ព្រៃឈើ សហគមន៍នេសាទ សហគមន៍កសិកម្ម និងក្រុមយុវជននៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។
ដោយមានការគាំទ្របន្តពីសហភាពអឺរ៉ុប(EU) តាមរយៈគម្រោង SCOPE PFM របស់ Oxfam, អង្គការ API នៅតែបន្តប្តេជ្ញាចិត្តក្នុងការពង្រឹងសមត្ថភាពសហគមន៍ និងជំរុញការផ្លាស់ប្តូរប្រកបដោយចីរភាព ដើម្បីលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍសហគមន៍ និងសង្គមកម្ពុជាឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើង៕