បរទេស៖ យោងតាមប្រភពព័ត៌មានពី The Guardian បានរាយការណ៍ថា ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាម៉េរិក Donald Trump បានប្រកាសពន្ធឆ្លើយតបឲ្យស្មើភាពគ្នា ( Reciprocal tariffs ) លើការនាំចូលពីប្រទេស និងដែនដីជាង ១៨០ ដែលបង្កឲ្យមានការភ្ញាក់ផ្អើលនៅជុំវិញពិភពលោក។

ការដាក់ពន្ធគយថ្មីរបស់ Trump នឹងប៉ះពាល់ខ្លាំងដល់​ប្រទេស​ដែល​មាន​សេដ្ឋកិច្ច​ខ្សោយ​ និងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ ជាពិសេសប្រទេសមួយចំនួននៅអាស៊ី និងអាហ្វ្រិក ដែលត្រូវបានដាក់ពន្ធខ្ពស់ដោយប្រធានាធិបតីអាម៉េរិករូបនេះ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ប្រទេសនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ភាគច្រើនកំពុងប្រឈមនឹងការដាក់ពន្ធនាំចូលខ្ពស់ពីអាម៉េរិក លើកលែងតែសឹង្ហបុរីប៉ុណ្ណោះដែលត្រូវបានដាក់ពន្ធទាបជាងគេ ១០ ភាគរយ។

អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចបាននិយាយថា Trump ទំនងជាកំពុងកំណត់គោលដៅលើបណ្តាប្រទេសដែលទទួលការវិនិយោគពីចិន ដោយមិនគិតពីស្ថានភាពនៅក្នុងប្រទេសនោះទេ។ កាលពីមុន ក្រុមហ៊ុនចិនបានផ្លាស់ប្តូរទីតាំងទៅកាន់ប្រទេសផ្សេងៗនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដើម្បីចៀសវាងពីពន្ធអាម៉េរិក និងទទួលបានតម្លៃប្រតិបត្តិការទាប។ ចិនដែលជាគូប្រជែង និងដៃគូពាណិជ្ជកម្មសំខាន់ៗរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកត្រូវបានវាយប្រហារដោយពន្ធគយ ៣៤​ ភាគរយពីលើពន្ធដែលមានស្រាប់ ២០ ភាគរយ។ ជាលទ្ធផល ចិនអាចប្រឈមមុខនឹងអត្រាពន្ធនាំចូល ៥៤ ភាគរយពីអាម៉េរិក។​

ការដាក់ពន្ធថ្មីនេះកើតឡើងចំពេលប្រទេសជាច្រើននៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍កំពុងប្រឈមមុខនឹងការបាត់បង់ជំនួយពីទីភ្នាក់ងារ​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​សម្រាប់​ការ​អភិវឌ្ឍ​អន្ត​រជាតិ USAID ដែលផ្តល់ជាជំនួយមនុស្សធម៌ដល់តំបន់ដែលងាយរងគ្រោះ។ នៅក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ កម្ពុជាប្រឈមនឹងការកំណត់ពន្ធ ៤៩ ភាគរយ, ឡាវ ៤៨ ភាគរយ, វៀតណាម ៤៦ ភាគរយ, និងមីយ៉ាន់ម៉ា ៤៤ ភាគរយ។ លើសពីនេះ ប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំៗក៏ត្រូវបានដាក់ពន្ធថ្មីដោយអាម៉េរិកផងដែរដូចជា ឥណ្ឌូណេស៊ីប្រឈមមុខនឹងអត្រាពន្ធ ៣២ ភាគរយ និងថៃប្រឈមមុខនឹងអត្រាពន្ធ ៣៦ ភាគរយ។ ម៉ាឡេស៊ី និងប្រ៊ុយណេប្រឈមមុខនឹងអត្រាពន្ធ ២៤ ភាគរយ, ហ្វីលីពីន ១៧ ភាគរយ, និងសិង្ហបុរីត្រូវបានដាក់ពន្ធថ្មីទាបជាងគេ ១០ ភាគរយ។

លោក Siwage Dharma Negara អ្នកជំនាញជាន់ខ្ពស់នៅវិទ្យាស្ថាន ISEAS-Yusof Ishak ក្នុងប្រទេសសិង្ហបុរីលើកឡើងថា គោលបំណងនៃការដាក់ពន្ធគយខ្ពស់លើប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍គឺចង់ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសចិន។ រដ្ឋបាល Trump ទំនងជាគិតថា តាមរយៈការកំណត់គោលដៅលើប្រទេសទាំងនេះ វាអាចនឹងមានឥទ្ធិពលប៉ះពាល់ដល់វិនិយោគរបស់ចិននៅក្នុងប្រទេសមួយចំនួនដូចជា កម្ពុជា ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា និងឥណ្ឌូនេស៊ីជាដើម ជាពិសេសការកំណត់គោលដៅផលិតផល ឬ ទំនិញរបស់ពួកគេទំនឹងជាប៉ះពាល់ដល់ការនាំចេញ និងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ចិន។ លោកយល់ឃើញថា ប្រទេសចិនគឺជាគោលដៅពិតប្រាកដរបស់អាម៉េរិក ប៉ុន្តែប្រទេសទាំងនោះនឹងមានផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ ពីព្រោះការវិនិយោគនេះបង្កើតការងារ និងប្រាក់ចំណូលពីការនាំចេញ។

ក្រៅពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ប្រទេសមួយចំនួននៅទ្វីបអាហ្រ្វិកក៏រងនឹងការដាក់ពន្ធខ្ពស់ផងដែររួមមាន ប្រទេសឡេសូថូត្រូវបានដាក់ពន្ធ ៥០ ភាគរយ, ម៉ាដាហ្កាស្កា ៤៧ ភាគរយ, និង បុតស្វាណា ៣៧ ភាគរយ។ លើសពីនេះ ប្រទេសណាដែលមិនមាននៅក្នុងបញ្ជីត្រូវបានដាក់ពន្ធមូលដ្ឋាន ១០ ភាគរយលើផលិតផលណាមួយដែលចូលមកក្នុងសហរដ្ឋអាម៉េរិក ដែលនឹងចូល​ជា​ធរមាន​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ៥ ខែ​មេសា ហើយពន្ធឆ្លើយតបឲ្យស្មើរភាពគ្នា ឬ Reciprocal tariffs ​នឹង​ចាប់​ផ្តើម​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ៩ ខែ​មេសា។

ទោះបីជា Donald Trump លើកឡើងថា ​ការ​យក​ពន្ធ​នឹង​ការពារសេដ្ឋកិច្ច និងជំរុញកំណើ​ការងារ​នៅ​សហរដ្ឋអាម៉េរិក​ក៏ដោយ ប៉ុន្តែអ្នកសេដ្ឋកិច្ចបានព្រមានថា វិធានការដ៏ខ្លាំងក្លានេះនឹងបង្កើនការចំណាយរបស់ពលរដ្ឋអាម៉េរិក, គំរាមកំហែងដល់វិស័យការងារ, កំណើនយឺត, និងផ្តាច់សហរដ្ឋអាម៉េរិកចេញពីប្រព័ន្ធពាណិជ្ជកម្មសកលដែលខ្លួនមានឈ្មោះជាមហាអំណាចអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍៕