ភ្នំពេញ ៖ ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចសកល ស្ថិតក្នុងភាពមិនប្រាកដប្រជា ដោយសារអតិផរណានៅតែស្ថិតក្នុងកម្រិតខ្ពស់, លក្ខខណ្ឌ មិនសូវអំណោយផលល្អនៅក្នុងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុ, សង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែននៅបន្តអូសបន្លាយ និងភូមិសាស្ត្រនយោបាយក្នុង តំបន់និងសកលនៅបន្តមានភាពតានតឹង ដែលប៉ះពាល់ដល់ដំណើរការពាណិជ្ជកម្ម។

តាមការវាយតម្លៃរបស់អង្គការមូលនិធិ រូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ(IMF) កាលពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២៣ បង្ហាញថា កំណើននឹងសម្រេចបាន ២,៨% នៅឆ្នាំ២០២៣ ទាបជាង កំណើនឆ្នាំ២០២២។

ទន្ទឹមនេះ សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ក៏ទទួលរងឥទ្ធិពលពីភាពមិនប្រាកដប្រជានៃសេដ្ឋកិច្ចសកលផងដែរ។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្ដី តាមការប៉ាន់ស្មាន កំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា នៅមានភាពរឹងមាំ អាចសម្រេចបាន ៥,៦% នៅឆ្នាំ ២០២៣។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍ស្តីពីព្រឹត្តិបត្រស្ថិតិសេដ្ឋកិច្ច និងហិញ្ញវត្ថុប្រចាំត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣។

របាយការណ៍បានឱ្យដឹងទៀតថា អត្រាកំណើននេះ គាំទ្រដោយការរក្សាបានកំណើនល្អ នៃកម្មន្តសាលមិនមែនកាត់ដេរ ដែលបម្រើឱ្យការនាំចេញ និងការប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក។ ជាមួយគ្នានេះ វិស័យទេសចរណ៍ ក៏កំពុងងើបឡើងវិញគួរឱ្យកត់សម្គាល់តាមរយៈការកើនភ្ញៀវទេសចរក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ។

ជាក់ស្តែង ស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ មានខ្លឹមសារដូចខាងក្រោម ៖

១. អតិផរណា និងអត្រាប្តូរប្រាក់ ៖ អតិផរណាមធ្យមប្រចាំត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ មានអត្រា ១,៩% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២២ និងទាបជាងត្រីមាសមុនៗ ដោយសារការថមថយសន្ទស្សន៍ថ្លៃម្ហូបអាហារ និងការធ្លាក់ចុះសន្ទស្សន៍ថ្ល ប្រេងនិងឧស្ម័ន (Gas)។ ទន្ទឹមនេះ អត្រាប្ដូរប្រាក់ជាមធ្យមក្នុងរង្វង់ ៤ ០៨៤ រៀល/ដុល្លារអាមេរិក បានកើនឡើង ០,៥%។

២. ស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុ សាធារណៈ ៖  នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ ការប្រមូលចំណូល អនុវត្តបានសរុបចំនួន ៦ ៦៣០,៦ ពាន់លានរៀល (ស្មើ ២៥, ៦% នៃច្បាប់ថវិកាប្រចាំឆ្នាំ) បានកើនឡើង ២១,៤% ក្នុងនោះ ចំណូលចរន្តសរុប ៦ ៦២៦,៤ ពាន់លានរៀល បានកើនឡើង ២១,៦% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ២០២២។ កំណើននេះ គឺដោយសារការពង្រឹងរដ្ឋបាលពន្ធ, ការពង្រីកមូលដ្ឋានពន្ធ, ការធ្វើទំនើបភាវូបនីយកម្មប្រព័ន្ធពន្ធ និងការអនុវត្ត វិធានការកែទម្រង់ ស្របពេលដែលសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុកដំណើរការឡើងវិញ។

ជារួម កំណើនចំណូលនេះ បានធ្វើឱ្យថវិកាចរន្ត មានអតិរេកចំនួន ១ ៣៨០,២ ពាន់លានរៀល។ រីឯចំណាយអនុវត្តបានសរុបចំនួន ៦ ៦១៥,៣ ពាន់លានរៀល (ស្មើនឹង ១៧,៩% នៃច្បាប់ថវិកាប្រចាំឆ្នាំ) បានធ្លាក់ចុះ ៨% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ២០២២។

៣. ស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុ និងឥណទាន ៖ គិតត្រឹមត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ រូបិយវត្ថុទូទៅ (M2) មានសរុបចំនួន ១៧៥,៨ ទ្រីលានរៀល បានកើនឡើង ៧,៧% ខណៈទុនបម្រុងរូបិយបណ្ណបរទេសដុល មានសរុបចំនួន ១៨,១ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក បានធ្លាក់ចុះ ១០, ៨% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២២។ ទន្ទឹមនេះ ឥណទានដែលផ្តល់ដោយធនាគារពាណិជ្ជ មានសរុបចំនួន ១៩៤,៤ ទ្រីលានរៀល បានកើនឡើង ១៣,៤% ដែលភាគច្រើនបានផ្តល់ទៅគ្រឹះស្ថានមិនបម្រើសេវាហិរញ្ញវត្ថុ ដូចជា ការលក់ដុំ-លក់រាយ, ការជួញដូរអចលនទ្រព្យ, វិស័យសំណង់ និងវិស័យកសិកម្មជាដើម។

៤. ពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេស​ ៖ នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ បើមិនរាប់បញ្ចូលមាស, ការនាំចេញ មានទឹកប្រាក់សរុបចំនួន ៤ ៣៤៤,៣ លានដុល្លារអាមេរិក បានធ្លាក់ចុះ ៩,៨% ដោយសារការធ្លាក់ចុះការនាំចេញផលិតផលកាត់ដេរ, កង់, គ្រឿងបង្គុំ និងផលិតផលកសិកម្ម ដូចជា កៅស៊ូ, ចេក និងស្ករសជាដើម។ ទន្ទឹមនេះ ការនាំចូល មានទឹកប្រាក់សរុបចំនួន ៥ ៨៦០,១ លានដុល្លារអាមេរិក បានធ្លាក់ចុះ ៤,៩% ដោយសារការធ្លាក់ចុះ ការនាំចូលក្រណាត់, គ្រឿងបរិក្ខារសំណង់, ប្រេងម៉ាស៊ូត និងភេសជ្ជៈ ជាដើម។

៥. ទេសចរណ៍ ៖ នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ ភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិមានសរុបចំនួន ១,៣ លាននាក់ បានកើនឡើង ប្រមាណ ៧ ដង ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២២។ កំណើននេះ គឺដោយសារការដាក់ចេញនូវវិធានការបន្ថែមសម្រាប់បន្តការគ្រប់គ្រងផលប៉ះពាល់ និងបន្តគាំទ្រដល់វិស័យទេសចរណ៍ ព្រមទាំង បន្តជួយស្ដារអាជីវកម្ម និងធុរកិច្ចឱ្យងើបឡើងវិញ។

៦. ការវិនិយោគឯកជន ៖ នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ គម្រោងវិនិយោគដែលបានអនុម័តដោយក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជាមានសរុបចំនួន ៣៩ គម្រោង បានធ្លាក់ចុះ ៨ គម្រោង ស្មើនឹង ១៧% និងទុនវិនិយោគមានសរុប ចំនួន ២៩៤ លានដុល្លារអាមេរិក បានធ្លាក់ចុះ ៨៨,៣% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២២។

៧. សំណង់ ៖ នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ ការសាងសង់មានសរុបចំនួន ១ ០២៣ គម្រោង បានកើនឡើង ២២ គម្រោង ស្មើនឹង ២,២% និងប្រើប្រាស់ទុនវិនិយោគមានសរុបចំនួន ១ ២៨៤,៥ លានដុល្លារអាមេរិក បានកើន ១២៧% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ២០២២ ប៉ុន្តែនៅទាបជាងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ២០២១ ដោយសារការថមថយរំហូរវិនិយោគបរទេស ជាពិសេសលើសំណង់បម្រើឱ្យវិស័យពាណិជ្ជកម្ម និងទេសចរណ៍។

៨. ថ្ងៃទំនិញសំខាន់ៗ លើទីផ្សារអន្តរជាតិ ៖ នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៣ ថ្ងៃទំនិញសំខាន់ៗលើទីផ្សារអន្តរជាតិគិតជាមធ្យម ដូចជា ថ្លៃប្រេងឆៅ ៧៩ ដុល្លារអាមេរិក/ធុង បានធ្លាក់ចុះ ១៨,២%, ថ្លៃកៅស៊ូ(TSR20) ១ ៣៩០,១ ដុល្លារអាមេរិក/ តោន បានធ្លាក់ចុះ ២១,៥%, សន្ទុស្សន៍ថ្លៃថាមពល ១១២,៩ បានធ្លាក់ចុះ ១៧,៦%, សន្ទស្សន៍ថ្លៃមិនមែនថាមពល ១១១,១ បានធ្លាក់ចុះ ១៤,៧% និងសន្និស្សន៍ថ្លៃលោហធាតុមានតម្លៃ ១៧,៣ បានធ្លាក់ចុះ១៣,៣% ប៉ុន្តែថ្លៃមាស ២ ០៧១,៨ ដុល្លាអាមេរិក/ អោន បានកើនឡើង និងអង្ករ ៤៩៥ ដុល្លារអាមេរិក/តោន បានកើនឡើង ១៦, 2% ធៀបនឹងត្រីមាសដូចគ្នាឆ្នាំ២០២២៕