តស់!​ ស្វែងយល់ពីប្រវត្តិរបស់ប្រាក់រៀល “រូបិយប័ណ្ណជាតិ”

ភ្នំពេញ ៖ ប្រាក់រៀល គឺជារូបិយប័ណ្ណជាតិតំណាងប្រទេសកម្ពុជា ពីព្រោះប្រាក់រៀលបានជួយលើកស្ទួយអត្តសញ្ញាណជាតិ។ ប្រាក់រៀលបានកសាងជំនឿទុកចិត្ត ជំរុញសាមគ្គីភាព និងបណ្តុះការបង្រួបបង្រួម និងស្មារតីជាតិនិយមនៅក្នុងប្រទេស។

តើលោកអ្នកដឹងទេថា ប្រាក់រៀលចាប់ផ្តើមចរាចរពីពេលណា?

បើផ្អែកលើការសិក្សាស្រាវជ្រាវទាក់ទងនឹងប្រវត្តិនៃការកកើតប្រាក់រៀលនេះ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាបានឱ្យដឹងថា ក្នុងឆ្នាំ១៨៦៣ បារាំងបានចូលមកធ្វើអាណានិគមលើប្រទេសកម្ពុជា ហើយនៅឆ្នាំ១៨៧៥ បារាំងបានផ្តល់សិទ្ធិពិសេសទៅឱ្យធនាគារឥណ្ឌូចិន ដែលជាធនាគារពាណិជ្ជមួយរបស់បារាំងដើម្បីបោះពុម្ពលុយឱ្យប្រទេសក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូចិនទាំងមូលប្រើប្រាស់រួមគ្នា ដែលការចាប់ផ្តើមបោះពុម្ពលើកដំបូងឡើយ គឺបោះជាកាក់ (កាក់ដែលមានប្រហោងបួនជ្រុងនៅចំកណ្ដាល)ដែលមានឈ្មោះថា ព្យ៉ាស់(Piastre) ហើយចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៩១ ធនាគារឥណ្ឌូចិនបានបោះផ្សាយជាក្រដាសប្រាក់ដោយដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់រូបិយវត្ថុរួមគ្នា ៣​ ប្រទេសគឺ កម្ពុជា វៀតណាម និងឡាវ ដែលស្ថិតនៅក្រោមអាណានិគមរបស់បារាំងដូចគ្នា។

នៅកំឡុងពេលនោះ ប្រទេសទាំងបីដែលប្រើរូបិយវត្ថុរួមគ្នានាពេលនោះឈ្មោះក្រដាសប្រាក់ប្រើរួមគ្នានោះគឺ ព្យ៉ាស់(Piastre) គឺមានប្រទេសកម្ពុជា វៀតណាម និងឡាវ។ ដោយផ្អែកតាមឯកតាលុយទៅតាមប្រទេសនីមួយៗដូចជារៀល (កម្ពុជា)ដុង(វៀតណាម) គីប(ឡាវ)ផងដែរ ដូច្នេះឈ្មោះលុយរៀលនេះ គឺត្រូវបានដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់មុនពេលចាប់ផ្តើមការបង្កើតធនាគារជាតិនៃកម្ពុជាទៅទៀត។ នៅឆ្នាំ ១៩៤៨បារាំងបានដកសិទ្ធិពីធនាគារឥណ្ឌូចិនឈប់ឱ្យបោះពុម្ពក្រដាសប្រាក់ទៀតហើយ។ នៅឆ្នាំ ១៩៥២ បារាំងបានបង្កើតវិទ្យាស្ថានបោះផ្សាយនៃរដ្ឋកម្ពុជា-វៀតណាម-ឡាវដែលមានស្នាក់ការកណ្តាលនៅទីក្រុងភ្នំពេញ (ជិតស្ពាននាគក្បែររមណីយដ្ឋានវត្តភ្នំ)ដើម្បីបោះផ្សាយរូបិយវត្ថុសម្រាប់ប្រើប្រាស់នៅក្នុងប្រទេសទាំងបី។

ក្រោយពេលដែលអតីតព្រះមហាក្សត្រ ព្រះបរមរតនកោដ្ឋ ព្រះបាទ នរោត្ដម សីហនុ ធ្វើការទាមទារឯករាជ្យនៅថ្ងៃទី៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៥៣ រួចមក នៅឆ្នាំ ១៩៥៤ ប្រទេសកម្ពុជាទទួលបានឯករាជ្យពេញលេញពីអាណានិគមនិយមបារាំង ហើយចាប់ផ្តើមបង្កើតធនាគារកណ្តាលជារបស់ខ្លួនឯងលើកដំបូងក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រនៅថ្ងៃទី២៣ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៥៤ និងបានធ្វើការបោះពុម្ពប្រាក់រៀលដោយចាប់ផ្ដើមដាក់ឱ្យធ្វើចរាចរណ៍ឡើងវិញសាជាថ្មីនៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៥៥។

ចាប់ពីពេលនោះមកកម្ពុជាអាចកំណត់ដោយខ្លួនឯងនូវតម្លៃរូបិយវត្ថុជាតិ និងបរិមាណរូបិយវត្ថុដែលត្រូវបោះផ្សាយ ព្រមទាំងគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្មជាតិជាដើម។ ប៉ុន្តែក្រោយមកការធ្វើចរាចរណ៍ក្រដាសប្រាក់ត្រូវបានអាក់ខានក្នុងការប្រើប្រាស់ នៅពេលដែលប្រទេសកម្ពុជាបានធ្លាក់ទៅក្នុងរបបខ្មែរក្រហមប៉ុលពត(ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៥) ដែលបានលុបបំបាត់ការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលទាំងស្រុង។

តែជាក់ស្តែង ក្នុងសម័យប៉ុលពតក៏មានការបោះពុម្ពក្រដាសប្រាក់ផងដែរ តែដោយការពិភាក្សាគ្នា និងការឯកភាពដែលមានទស្សនៈថា “លុយគឺជាប្រភពនៃការកេងប្រវ័ញ្ច និងជិះជាន់” ទើបនៅក្នុងសម័យប៉ុលពត ក្រដាសប្រាក់មិនត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់នោះឡើយ ក្រោមហេតុផលលុបបំបាត់វណ្ណៈអ្នកមាន និងអ្នកក្រ ទើបធ្វើឱ្យការប្រើប្រាស់រូបិយវត្ថុប្រាក់រៀលត្រូវបានអវត្តមានជាបណ្ដោះអាសន្នដោយបរិយាយ។

ក្រោយពីរបបប៉ុល ពតត្រូវបានផ្ដួលរំលំនៅឆ្នាំ១៩៧៩ ប្រាក់រៀលត្រូវបានដាក់ឱ្យចរាចរឡើងវិញនៅថ្ងៃទី ២០ ខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៨០ មកទល់បច្ចុប្បន្ន ហើយត្រូវបានធ្វើឱ្យល្អប្រសើរឡើងវិញជាលំដាប់ ដោយមានរូបភាពវីរបុរសខ្មែរ និងប្រជាជន និងសកម្មភាពអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចដើម្បីជំរុញសាមគ្គីភាពជាតិ។

ទាក់ទិននឹងការលើកកម្ពស់ការប្រាក់រៀល រាជរដ្ឋាភិបាល និងធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានពង្រឹងជំនឿទុកចិត្តរបស់សាធារណជនមកលើប្រាក់រៀលជាប្រចាំ និងបានអនុវត្តវិធានការលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ ប្រាក់រៀលផ្អែកលើយន្តការទីផ្សារ ចាប់តាំងពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០០០មក។ កត្តាទាំងនេះ បានបង្កើនបរិមាណប្រាក់រៀលក្នុងចរាចរណ៍ពី ០,៨៥ ទី្រលានរៀលកាលពី២០ឆ្នាំមុន ដល់ ១៤,៥ ទី្រលានរៀលនាពេលបច្ចុប្បន្ន ពោលគឺកើនឡើងប្រមាណ ១៦ ដង ស្របតាមការរីកចម្រើននៃសេដ្ឋកិច្ច។ កំណើននេះជាជំហាន និងជាក្តីសង្ឃឹមដ៏សំខាន់ ដើម្បីឈានទៅបង្កើនការប្រើប្រាស់ប្រាក់រៀលបន្ថែមទៀត។

ដោយឡែក ក្នុងន័យសេដ្ឋកិច្ចវិញ ចរាចរប្រាក់រៀលកាន់តែច្រើននឹងជំរុញប្រសិទ្ធភាពគោលនយោបាយរូបិយវត្ថុ។ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជានឹងមានលទ្ធភាពកាន់តែច្រើនក្នុងការគ្រប់គ្រងគោលនយោបាយ ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិប្រកបដោយចីរភាព ដោយសារការផ្គត់ផ្គង់រូបិយវត្ថុមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិត ស្និទ្ធទៅនឹងផលិតកម្មនិងអត្រាអ្នកមានការងារ។ ការពឹងផ្អែកលើការប្រើប្រាស់ប្រាក់ដុល្លារអាមេរិកបណ្តាលឲ្យកម្ពុជាងាយទទួលរងការប៉ះទង្គិចពីសេដ្ឋកិច្ចសហរដ្ឋអាមេរិក។

ប្រសិនបើប្រាក់រៀលជារូបិយវត្ថុចម្បង ធនាគារកណ្តាលអាចដើរតួនាទីជាអ្នកឱ្យខ្ចីចុងក្រោយ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ការប្រើប្រាស់ ប្រាក់រៀល ក៏នឹងជួយឲ្យរដ្ឋាភិបាលទទួលបានប្រាក់ចំណេញក្នុងការបោះផ្សាយរូបិយវត្ថុផងដែរ។ លើសពីនេះ ប្រសិនបើប្រាក់រៀលតែមួយមុខត្រូវបានប្រើប្រាស់ក្នុងទីផ្សារ តម្លៃប្រតិបត្តិការក្នុងការប្តូរ ប្រាក់នឹងត្រូវបានកាត់បន្ថយ៕


របាយការណ៍ថ្មីៗ

មើលទាំងអស់ ➧

ព័ត៌មានទូទៅ

មើលទាំងអស់ ➧

តម្លៃប្រេងឡើងថ្លៃ បង្កឱ្យមានការព្រួយបារម្ភលើការផ្គត់ផ្គង់ប្រេងនៅមជ្ឈិមបូព៌ា

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 19/04/2024

តម្លៃប្រេងឆៅម៉ាក Brent ឡើងថ្លៃ ៨៨,៥ ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែល ខណៈដែលតម្លៃប្រេងឆៅម៉ាក West Texas Intermediate (WTI) ឡើងថ្លៃដល់ ៨៣,៤៨ ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែល

ទទួលផលពីអាជីវកម្មបរិយាបន្ន សហគមន៍កសិកម្មមួយអាចផ្គត់ផ្គង់បន្លែបានជាង១តោន ក្នុងមួយខែ

ធុរកិច្ចបរិយាបន្ន, ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 19/04/2024

អាជីវកម្មបរិយាបន្ន គឺជាប្រភេទអាជីវកម្មគំរូថ្មីមួយដែលអាចផ្ដល់អត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនដល់អ្នកពាក់ព័ន្ធ និងអាចជំរុញសេដ្ឋកិច្ចទាំងក្នុងសហគមន៍ និងប្រទេសជាតិមួយ។

កម្ពុជានាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅទៅវៀតណាមជាង៤២ម៉ឺនតោន គិតជាទឹកប្រាក់ជាង៥៤០លានដុល្លារក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៤

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 19/04/2024

កម្ពុជានាំចេញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅទៅប្រទេសវៀតណាមបានជាង៤២ម៉ឺនតោន ហើយគិតជាទឹកប្រាក់បានជាង​៥៤០ លានដុល្លារអាម៉េរិកក្នុងរយៈពេល ៣ខែ ឆ្នាំ២០២៤ ។

អាជីវកម្មលក់សម្ភារៈតុបតែងល្អបែបខ្មែរមួយកន្លែងនៅរាជធានីភ្នំពេញ អាចលក់មួកស្លឹកត្នោតបានរហូតដល់ ៣ម៉ឺនមួកក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ

ជំនួញ, ព្រឹត្តិការណ៍

• 19/04/2024

អាជីវកម្មលក់សម្ភារៈតុបតែងល្អបែបខ្មែរមួយកន្លែងនៅរាជធានីភ្នំពេញ អាចលក់មួកស្លឹកត្នោតបានរហូតដល់ ៣ម៉ឺនមួកក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ

e-Choupal ជាវេទិកាអនឡាញធំបំផុតនៅឥណ្ឌាជួយនាំចេញកសិផលដោយផ្ទាល់ពីកសិករក្រីក្ររាប់លាននាក់

ធុរកិច្ចបរិយាបន្ន, ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 19/04/2024

e-Choupal គែជាច្រកនាំចេញកសិផលដ៏ធំបំផុតមួយរបស់ឥណ្ឌាតាមរយៈបណ្តាញអ៊ិនធឺណេតដោយគិតមកដល់ពេលនេះមានកសិករក្រីក្រប្រមាណជា៤លាននាក់កំពុងអាស្រ័យផល

សមិទ្ធផល​ទេសចរណ៍ថ្មី​ៗក្នុងទឹក​ដី​ខេត្តកំពត នឹង​ជំរុញ​ទីផ្សារ​ដីធ្លី​ក្នុងខេត្តមួយនេះ​មានសម្ទុះ​មួយកម្រិត​​ទៀត​

ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

• 19/04/2024

ការ​បង្កើត​សមិទ្ធផល​ថ្មីៗក្នុងទឹកដី​តំបន់ទេសចរណ៍ មិនត្រឹមតែជួយទាក់ទាញទេសចរ​ប៉ុណ្ណោះទេ តែវា​នឹងទាក់ទាញ​វិនិយោគិន​ចូលទៅតំបន់នោះ​ថែមទៀត​ផងដែរ

ក្នុងត្រីមាសទី១ កម្ពុជាសម្រេចទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសអាសិបបានជាង ៨៣៦៤លានដុល្លារ​

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 19/04/2024

ក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៤ ទំហំពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជាជាមួយបណ្តាប្រទេសដៃគូចំនួន១៤ នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយតំបន់អាសិប (RECP) សម្រេចបាន៨៣៦៤លានដុល្លារ​

ការប្រើប្រាស់កម្ចីជាមួយគោលដៅច្បាស់លាស់នឹងជួយលើកកម្ពស់ជីវភាពក្រុមគ្រួសារ

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 19/04/2024

ការប្រើប្រាស់កម្ចីពីគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ ដែលមានគោលដៅច្បាស់លាស់ អាចជួយពង្រីកអាជីវកម្ម និងលើកកម្ពស់ជីវភាពក្រុមគ្រួសារប្រជាពលរដ្ឋឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើង

Angkor Wildlife & Aquarium អភិរក្សសត្វកម្រ និងផ្តល់ការងារជូនប្រជាពលរដ្ឋ

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 19/04/2024

ឧទ្យានកម្សាន្ត Angkor Wildlife & Aquarium ក្នុងខេត្តសៀមរាប បានជួយថែរក្សា និង អភិរក្សសត្វទឹកសាប ទឹកប្រៃ និងសត្វព្រៃ ដែលសុទ្ធតែជាប្រភេទសត្វកម្រ