វិភាគ ៖ ភាពល្អប្រសើរ និងបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួនអាចនឹងកើតមាន ក្រោយពេលប្រទេសទាំង១០នៃសមាជិកអាស៊ានរួមគ្នាក្លាយជាប្រទេសតែមួយ

បរទេស ៖ អាស៊ាន (ASEAN) ឬ សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ឈរឈ្មោះជាតំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​នយោបាយ​ដ៏​ជោគជ័យ​មួយ​ក្នុងចំណោមតំបន់ផ្សេងៗទៀតរបស់​ពិភពលោក។ បច្ចុប្បនុ្ននេះ អាស៊ានមានសមាជិក ១០ ប្រទេសដូចជា៖ ឥណ្ឌូណេស៊ី ថៃ វៀតណាម សឹង្ហបុរី ហ្វីលីពីន ម៉ាឡេស៊ី ឡាវ ប្រ៊ុយណេ កម្ពុជា និង មីយ៉ាន់ម៉ា។ ដូច្នោះហើយមានចម្ងល់មួយចំនួនលើកឡើងថា ប្រសិនបើសមាជិកទាំងដប់នេះរួបរួមគ្នាក្លាយជាប្រទេសតែមួយ តើពួកគេអាចប្រឈមនឹងផលវិបាកអ្វីខ្លះ? តើករណីនេះអាចនាំអោយកាន់តែមានវិបុលភាព និងការរួបរួម ឬ វានឹងនាំអោយមានជម្លោះ?

យោងទៅតាមប្រភពពី Behind Asia បានធ្វើការវិភាគលើគំនិតមួយនេះ ដោយពួកគេបានស្វែងយល់ពីផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ច និងនយោបាយនៃប្រជាជាតិអាស៊ាន ដោយសិក្សាទាំងលើផលប្រយោជន៍ និងបញ្ហាប្រឈមដែលអាចកើតឡើងក្រោយពីការរួមបញ្ចូលគ្នានេះ។ ជាការពិតណាស់ តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ប្រមូលផ្តុំទៅដោយចម្រុះនៃវប្បធម៌ សេដ្ឋកិច្ច និងប្រព័ន្ធនយោបាយ ដោយប្រទេសនីមួយៗមានរឿង ឬ ប្រវត្តិសាស្រ្តរៀងៗខ្លួន។ ការទទួលរងឥទ្ធិពលពីសង្គ្រាមត្រជាក់នាឆ្នាំ១៩៦៧ បានធ្វើឲ្យប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំៗនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍រួមកម្លាំងគ្នាបង្កើតអាស៊ាន ដើម្បីលើកកម្ពស់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច វឌ្ឍនភាពសង្គម និងការអភិវឌ្ឍន៍វប្បធម៌។ វាអាចនឹង​​គ្មាន​អ្វី​គួរ​ឲ្យ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​ឡើយ ប្រសិនបើ​ប្រទេស​សមាជិក​អាស៊ាន​ទាំង​ ១០​ រួបរួម​គ្នា​ជា​សក្ដានុពលមួយ​សម្រាប់​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច ដោយសារតំបន់នេះបានក្លាយជាមហាសេដ្ឋីលំដាប់ទី ៥ នៅទូទាំងពិភពលោក ជាមួយនឹងផលិតផលសរុបក្នុងស្រុកសរុបប្រមាណ ៣ ទ្រីពាន់លាននៅឆ្នាំ២០២១។

ជាមួយនឹងចំនួនប្រជាជនសរុបជាង ៦៧៥ លាននាក់ វាអាចនឹងក្លាយជាប្រទេសដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេលំដាប់ទី ៣ នៅលើពិភពលោក ដោយសក្តានុពលសេដ្ឋកិច្ចនឹងរួមមានទៅដោយកម្លាំងពលកម្មវ័យក្មេង ដែលជាទ្រព្យសម្បត្តិដ៏មានតម្លៃក្នុងការជំរុញការច្នៃប្រឌិត និងផលិតភាពនៅក្នុងវិស័យផ្សេងៗ ដូចជា កសិកម្ម ផលិតកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យាជាដើម។​ ការរួមបញ្ចូលគ្នានៃកម្លាំងពលកម្មជំនាញដែលកំពុងរីកចម្រើននឹងបង្កើតទីផ្សារអ្នកប្រើប្រាស់ចម្រុះជាតិសាសន៍ដ៏ទាក់ទាញ និងអ្នកវិនិយោគបរទេសដែលកំពុងស្វែងរកប្រយោជន៍ពីសក្តានុពលកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ ធនធានធម្មជាតិដ៏សម្បូរបែបនៅក្នុងតំបន់ក៏នឹងរួមចំណែកដល់ភាពជោគជ័យសេដ្ឋកិច្ចរបស់អាស៊ានផងដែរ ដូចជា ប្រេង និង ហ្គាសធម្មជាតិនៅក្នុងម៉ាឡេស៊ី និងប្រ៊ុយណេ កសិកម្មដែលមានដីជីជាតិនៅ ថៃ វៀតណាម និងកម្ពុជា ដែលធ្វើឲ្យតំបន់នេះនឹងមានទីតាំងល្អដើម្បីក្លាយជាអ្នកផលិតស្បៀងអាហារ និងថាមពលដោយខ្លួនឯង។ លើសពីនេះទៅទៀត ទីតាំងនៅបណ្តាប្រទេសនីមួយៗគឺជាផ្លូវពាណិជ្ជកម្មដ៏វែងមួយ ដែលនឹងជួយសម្រួលដល់ពាណិជ្ជកម្ម ការវិនិយោគ និង ជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេស។

ទោះយ៉ាងណាក្តី វាក៏នាំមកនូវបញ្ហាប្រឈមខ្លះផងដែរ ដោយសារដំណើរសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេសទាំងអស់មានវិសមភាពប្រាក់ចំណូល។ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានេះ ប្រទេសថ្មីមួយនេះនឹងត្រូវអនុវត្តគោលនយោបាយ ការពង្រឹងលើសុវត្ថិភាពសង្គម ការអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្ស និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដើម្បីលើកកម្ពស់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។ បើនិយាយអំពីហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធវិញ ការបង្រួបបង្រួមអាស៊ានអាចនឹងប្រឈមមុខនឹងគម្លាតដ៏ធំនៅក្នុងតំបន់នេះ ដោយសារប្រទេសជាច្រើនខ្វះខាតថាមពល ការដឹកជញ្ជូនមិនគ្រប់គ្រាន់ និងបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល។ ដើម្បីជំនះបញ្ហាប្រឈមនេះ ប្រទេសនេះនឹងត្រូវការការវិនិយោគច្រើនទៅលើគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្នរួមមានបណ្តាញផ្លូវដែកល្បឿនលឿន និងកំពង់ផែ ថាមពលកកើតឡើងវិញ និងការប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណេតល្បឿនលឿន។ ការវិនិយោគនេះមិនត្រឹមតែបង្កើតការងារ និងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជួយបង្រួមគម្លាតនៃការអភិវឌ្ឍន៍រវាងទីក្រុង និងជនបទផងដែរ។ មួយវិញទៀតនោះ គឺទិដ្ឋភាពនយោបាយរបស់អាស៊ានក្នុងការរួបរួមជាប្រជាជាតិតែមួយ ដែលជាបញ្ហាប្រឈមធំមួយដោយសារភាពចម្រុះនៃប្រព័ន្ធនយោបាយ និងមនោគមវិជ្ជា។ ដូច្នោះហើយ​ នៅក្នុងការវិភាគរបស់ Behind ASEA បានយល់ឃើញថា ដើម្បីរួបរួមជាប្រទេសមួយ អាស៊ានគួរអនុម័តរចនាសម្ព័ន្ធនយោបាយស្រដៀងទៅនឹងសហភាពអឺរ៉ុប ឬ សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលវាអនុញ្ញាតឱ្យសមាជិកនីមួយៗអាចរក្សាបាននូវកម្រិតស្វ័យភាពមួយសម្រាប់ពិភាក្សាទៅលើបញ្ហាសំខាន់ៗដូចជា គោលនយោបាយ សន្តិសុខការពារជាតិ និងពាណិជ្ជកម្ម។ តាមរយៈការរៀនពីគ្នាទៅវិញទៅមក និងធ្វើការជាមួយគ្នា ការរួបរួមជាប្រទេសថ្មីមួយអាចបង្កើតដំណោះស្រាយប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិតចំពោះបញ្ហាបន្ទាន់បំផុត ដែលជំរុញឱ្យមានស្មារតីឯកភាព និងគោលបំណងរួមគ្នា។ ការ​បង្រួបបង្រួម​តាមរយៈនយោបាយអាចនឹងធ្វើឲ្យពួកគេមានឱកាសបង្កើតមាគ៌ាថ្មីមួយលើគោលការណ៍នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ការគោរពគ្នាទៅវិញទៅមក និងវិបុលភាពរួមគ្នា។ ប្រទេសថ្មីនេះអាចក្លាយជាគំរូសម្រាប់សមាហរណកម្មក្នុងតំបន់ និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដែលតំបន់ផ្សេងទៀតជុំវិញពិភពលោកអាចដើរតាមគន្លងរបស់ខ្លួនបាន។

ទោះជាយ៉ាងណាក្តី វាដូចទៅនឹង​ប្រទេស​ធំៗ​ដែរ ការ​រួបរួមជាប្រទេសមួយ​នឹង​មាន​ឥទ្ធិពល​យ៉ាង​សន្ធឹកសន្ធាប់​ចំពោះពិភពលោកជាមួយនឹងកម្លាំងសេដ្ឋកិច្ច និងទីតាំងអំណោយផលរបស់ខ្លួន អាស៊ានអាចក្លាយជាតួអង្គសំខាន់ក្នុងការរៀបចំអនាគតសម្រាប់តំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិក។ យ៉ាងណាមិញ តុល្យភាពអំណាចក្នុងពិភពលោកតែងតែមានផ្លាស់ប្តូរជានិច្ច នោះការលូតលាស់របស់អាស៊ានជាប្រទេសមួយអាចមានផលប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់នយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក។ នៅក្នុងការស្រមើស្រម៉ៃមួយនេះ អាស៊ានអាចនឹងប៉ះពាល់ទំនាក់ទំនងការទូតអន្តរជាតិជាមួយមហាអំណាចធំៗដូចជាចិន សហរដ្ឋអាមេរិក និងឥណ្ឌាជាដើម។  ក្រៅពីនេះផងដែរ ភាពសម្បូរបែបនៃវប្បធម៌តាមប្រទេសនីមួយៗអាចបង្កើតជាតំបន់ចម្រុះដែលមានជាង ១ ០០០ ភាសាផ្សេងគ្នា និងការគោរពសាសនាជាច្រើន ដែលធ្វើឲ្យទេសភាពវប្បធម៌របស់អាស៊ានមានភាពខុសប្លែកគ្នាដូចពណ៌ឥន្ទធនូ។ ដូច្នោះហើយ ការ​បង្កើត​អត្តសញ្ញាណជាតិ​សម្រាប់ប្រទេសថ្មីមួយ គឺជា​កិច្ចការ​ដ៏​សំខាន់​ដែល​ទាមទារ​ឲ្យមានការ​គោរព ​និង​ការ​យោគយល់​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ក្នុង​ចំណោម​សហគមន៍​ចម្រុះ​របស់​ខ្លួន។

នៅក្នុងការពិសោធគំនិតនេះ Behind Asia បានសិក្សាយល់ឃើញទាំងលទ្ធភាព និងបញ្ហាប្រឈមក្នុងការបង្រួបបង្រួមអាស៊ានជាប្រទេសតែមួយដែលចម្រុះទៅដោយសេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងប្រព័ន្ធនយោបាយ។ លើសពីនេះ សក្ដានុពលនៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ការបង្កើតទិដ្ឋភាពនយោបាយតែមួយ និងការរួមបញ្ចូលគ្នានៃវប្បធម៌ក្នុងការក្លាយជាប្រទេសតែមួយ អាចជាការស្រមើស្រម៉ៃដ៏គួរឱ្យរំភើបមួយ។ តាមរយៈការពង្រឹងស្មារតីនៃកិច្ចសន្ទនាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរួមគ្នា តំបន់នេះអាចបើកឱកាសថ្មីសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រទេសអាស៊ាននឹងត្រូវប្រឈមមុខនឹងការជម្នះឧបសគ្គផ្សេងៗ រួមទាំងវិសមភាពសេដ្ឋកិច្ច គម្លាតហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ការបែកបាក់ផ្នែកនយោបាយ និងបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស។ បើទោះបីជាមិនអាចបង្រួបបង្រួមជាប្រទេសតែមួយក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់នៅតែបន្តសហការ និងគាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមក ដែលធ្វើឲ្យពួកគេមានឱកាសពង្រឹងចំណងមិត្តភាព លើកកម្ពស់វិបុលភាពរួមគ្នា និងបង្កើតអនាគតដ៏ភ្លឺស្វាងសម្រាប់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍៕


របាយការណ៍ថ្មីៗ

មើលទាំងអស់ ➧

ព័ត៌មានទូទៅ

មើលទាំងអស់ ➧

បណ្តាធនាគារកណ្តាលធំៗប្រមូលមាសបម្រុងពីទីក្រុងឡុងដ៍ និងទីក្រុងញូវយ៉ក ត្រឡប់មកប្រទេសកំណើតវិញ

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 17/06/2026

បច្ចុប្បន្ននេះ មាសបានក្លាយជាទ្រព្យសម្បត្តិបម្រុងដ៏ធំបំផុតនៅលើពិភពលោក ដោយសារការកើនឡើងនៃភាពតានតឹងផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និងការធ្លាក់ចុះទំនុកចិត្តលើប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុលោកខាងលិច

កងទ័ពជើងទឹកចិន បង្ហាញរ៉ូបូតជាសត្វត្រីអាចស៊ើបការណ៍នៅក្រោមបាតសមុទ្របានយ៉ាងលម្អិត

ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត

• 17/06/2026

កងទ័ពជើងទឹកចិន បានបង្ហាញជាផ្លូវការនូវបច្ចេកវិទ្យាយោធាថ្មីមួយទៀតរបស់ខ្លួនគឺត្រីរ៉ូបូតសម្រាប់បម្រើដល់បេសកកម្មឈ្លបយកការណ៍ (Bionic Robotic Fish)

ខេត្តសក្ដានុពលចំនួន​៥ ទទួលបានគម្រោង​វិនិយោគច្រើនជាង​គេ​ក្នុង​រយៈពេល៥ខែ ដើមឆ្នាំ២០២៦

ព្រឹត្តិការណ៍, អចលនទ្រព្យ

• 17/06/2026

ក្នុងរយៈពេល​៥ខែ ដើមឆ្នាំ២០២៦​ តាមរយៈក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា​​ បានអនុម័ត​គម្រោង​វិនិយោគសរុបចំនួន ​២២៥ ​គម្រោង ​ដែលមានទុន​វិនិយោគសរុប​ចំនួន​ ៣,៣ ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក​

ARDB ទម្លាក់កញ្ចប់ថវិកាជាង ១០០លានដុល្លារ ដោះស្រាយបញ្ហាប្រែប្រួលអាកាសធាតុ

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 17/06/2026

ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ(ARDB) បានសហការជាមួយដៃគូពាក់ព័ន្ធប្រកាសទម្លាក់មូលធិនិចំនួន ១០៩លានដុល្លារអាម៉េរិក សម្រាប់អនុវត្តជាផ្លូវការនូវ «កម្មវិធីហិរញ្ញប្បទានអាកាសធាតុនៅកម្ពុជា

រុស្ស៊ី ផ្តល់ឱកាសឱ្យឥណ្ឌាវិនិយោគលើតំបន់ស្តុកទុករ៉ែកម្រដ៏ធំមួយនៅស៊ីបេរី​ ឈ្មោះថា Tomtor ដែលមិនទាន់ត្រូវបានគេទាញយកផលនៅឡើយ

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 17/06/2026

រុស្ស៊ីផ្តល់ឱកាសឱ្យឥណ្ឌាចូលទៅប្រើប្រាស់ និងវិនិយោគលើតំបន់ស្តុកទុករ៉ែកម្រ Tomtor ស្ថិតនៅក្នុងសាធារណរដ្ឋ Sakha (តំបន់ស៊ីបេរី) ដែលជាប្រភពរ៉ែកម្រដ៏ធំបំផុតមួយក្នុងពិភពលោកមិនទាន់ត្រូវបានគេទាញយកផលនៅឡើយ

ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា និងក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បើកយុទ្ធនាការផ្ទៀងផ្ទាត់អត្តសញ្ញាណស៊ីមកាត ជាមួយគណនីធនាគារ/គណនីទូទាត់សងប្រាក់របស់អ្នកប្រើប្រាស់

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 17/06/2026

ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា និងក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បើកយុទ្ធនាការផ្ទៀងផ្ទាត់អត្តសញ្ញាណស៊ីមកាត ជាមួយគណនីធនាគារ/គណនីទូទាត់សងប្រាក់របស់អ្នកប្រើប្រាស់

ទឹកឃ្មុំមានតម្រូវការកាន់តែច្រើន និងពេញនិយម សម្រាប់ធ្វើជាភេសជ្ជៈពិសានៅតាមហាងកាហ្វេ

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 17/06/2026

តម្រូវការប្រើប្រាស់ទឹកឃ្មុំ សម្រាប់ផលិតជាភេសជ្ជៈពិសាប៉ូវកម្លាំង កំពុងពេញនិយមនៅតាមហាងកាហ្វេ និងភោជ​នីយដ្ឋានានា ដោយសារប្រជាជនកម្ពុជាចាប់ផ្តើមយល់ដឹងអំពីអត្ថប្រយោជន៍នៃទឹកឃ្មុំ សម្រាប់ជំនួយសុខភាព និងប្រើប្រាស់ធ្វើជាថ្នាំសង្កូវផ្សេងៗទៀតផង

គម្លាតដ៏ធំក្នុងប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ ធ្វើឱ្យចិនមិនអាចវ៉ាដាច់អាម៉េរិកក្លាយជាមហាអំណាចទី ១ បាន

ព្រឹត្តិការណ៍, ហិរញ្ញវត្ថុ

• 17/06/2026

ខណៈពេលដែលប្រទេសចិនកំពុងបង្កើនការប្រកួតប្រជែងកាន់តែខ្លាំងឡើង ធៀបជាមួយនឹងលោកខាងលិចលើផ្នែកផលិតកម្ម និងសមត្ថភាពយោធា ប៉ុន្តែគេមើលឃើញថា គម្លាតដ៏ធំធេងមួយរវាងចិននិងអាម៉េរិកនៅតែបន្តកើតមាននៅឡើយក្នុងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុសកល

បណ្តុះកូនទុរេនលក់ជារបរលាក់មុខ តែមានតម្រូវការខ្ពស់នៅលើទីផ្សារ

ជំនួញ, ព្រឹត្តិការណ៍

• 17/06/2026

ការបណ្តុះកូនទុរេនលក់ ជារបរមួយដែលកំពុងលាក់មុខនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ប៉ុន្តែទោះជាដូច្នេះ របរនេះកំពុងមានការគាំទ្រខ្លាំងនៅលើទីផ្សារ ដោយសារកសិករខ្មែរនៅតាមបណ្តាខេត្តឆា្ងយៗ មានទំនោរ​ដាំទុរេនកាន់តែច្រើនឡើងៗ

កម្ពុជា-ធនាគារពិភពលោក ចុះកិច្ចព្រមព្រៀងឥណទានសម្បទាន ១៥០ លានដុល្លារ ដើម្បីតភ្ជាប់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធក្នុងតំបន់

ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច

• 16/06/2026

កម្ពុជា និងធនាគារពិភពលោក ​(World Bank) បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងឥណទានសម្បទានដំណាក់កាលទីមួយ មានតម្លៃ ១៥០ លានដុល្លារអាម៉េរិក សម្រាប់គម្រោងលើកកម្ពស់ការតភ្ជាប់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធក្នុងតំបន់