ភ្នំពេញ ៖ វិថីហិរញ្ញវត្ថុ (Financial Street) គឺជាកម្មវិធីមួយដែលត្រូវបានរៀបចំឡើងប្រកបដោយទស្សនៈ និងគោលដៅវែងឆ្ងាយ (Roadmap) ដោយផ្តោតសំខាន់លើច្បាប់ គោលរការណ៍ការពារអ្នកប្រើប្រាស់ (customer protection) អក្ខរកម្មហិរញ្ញវត្ថុ (financial literacy) សុវត្ថិភាពហិរញ្ញវត្ថុក្នុងប្រព័ន្ធឌីជីថល (digital security) និងហានិភ័យនានាក្នុងវិស័យធនាគារនិងហិរញ្ញវត្ថុ។ ជាមួយគ្នានេះ ដើម្បីសម្រេចគោលដៅដ៏វែងឆ្ងាយ និងមានសារៈសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា កម្មវិធី «វិថីហិរញ្ញវត្ថុ» ទទួលបានការគាំទ្រពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ក្នុងវិស័យធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុ ជាពិសេសគឺធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ សមាគមធនាគារ និង គ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ ចូលរួមជាគំនិត សហការណ៍ផ្សព្វផ្សាយ និងជជែកពិភាក្សាដើម្បីឱ្យកម្មវិធីអប់រំផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុនេះកាន់តែមានលក្ខណៈស៊ីជម្រៅ និងទូលំទូលាយពីមួយជំហានទៅមួយជំហាន។

អ្នកស្រី នុត រដ្ឋា នាយិកាប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន អប្សរា មេឌា សឺវីស (AMS) នៅក្នុងឱកាសប្រកាសបើកសម្ពោធដំណើរការផ្សព្វផ្សាយជាផ្លូវការនាព្រឹកថ្ងៃទី០៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ បានមានប្រសាសន៍ថា៖

“ចក្ខុវិស័យសំខាន់របស់ AMS គឺផ្តល់នូវព័ត៌មានដែលមានគុណភាពខ្ពស់ដល់ទស្សនិកជនគោលដៅ និងសាធារណជនទូទៅទាំងក្នុងប្រទេស និងក្នុងតំបន់តាមរយៈប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយនវានុវត្ត និងការប្រើប្រាស់ធនធានស្ថាប័នប្រកបដោយ ប្រសិទ្ធភាព និងប្រសិទ្ធផល ធ្វើឱ្យអតិថិជនមានភាពរីកចម្រើន តាមរយៈការប្រើប្រាស់សេវាផ្សព្វផ្សាយ និងទីផ្សាររបស់ក្រុមហ៊ុនក្រោមមូលបទស្នូល គុណភាព ភាពស្មោះត្រង់ ទុកចិត្តបានព្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈ ប្ដេជ្ញាចិត្ត ច្នៃប្រតិដ្ឋ និងសហការដើម្បីឧត្តមប្រយោជន៍រួម។”

បច្ចុប្បន្ននេះ ប្រព័ន្ធធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុនៅកម្ពុជា មានធនាគារពាណិជ្ជ ៦០ ធនាគារឯកទេស ៩ គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុទទួលប្រាក់បញ្ញើ ៥ គ្រឹះស្តាមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុមិនទទួលប្រាក់បញ្ញើ ៨២ គ្រឹះស្ថានឥណទានជនបទ ២២៤ គ្រឹះស្ថានកតិសន្យាហិរញ្ញវត្ថុ ១៦ អ្នកដំណើរការតតិយភាគី ៥ គ្រឹះស្ថានផ្ដល់សេវាទូទាត់សងប្រាក់ ៤ អ្នកផ្តល់សេវាប្រព័ន្ធចែករំលែកព័ត៌មានឥណទាន ១ ការិយាល័យតំណាងធនាគារបរទេស ៦ និងអាជីវកម្មប្តូរប្រាក់ ២ ៨៦៩។ នៅឆ្នាំ២០២២កន្លងទៅនេះ ប្រព័ន្ធធនាគារកម្ពុជាសម្រេចបានលទ្ធផលល្អ និងបានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរក្សាស្ថិរភាពម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងគាំទ្រក៏ណើនសេដ្ឋកិច្ចដែលត្រូវបានបានស្មានថាងើបឡើងវិញក្នុងអត្រា ៥.១%។ អត្រាប្ដូរប្រាក់រៀល ធៀបនឹងដុល្លារអាមេរិកត្រូវបានរក្សាមានស្ថិរភាពក្នុងរង្វង់ ៤១០២រៀល ក្នុង១ដុល្លារអាមេរិក ហើយអត្រាអតិផរណាប្រចាំឆ្នាំ២០២២ មានកម្រិត ៥,៥%។ ប្រព័ន្ធធនាគារនិងហិរញ្ញវត្ថុ បានផ្តល់ឥណទាន ប្រមាណជា ៥៦ ប៊ីលានដុល្លារអាមេរិក ជាមួយកំណើន ២១% ដោយប្រាក់បញ្ញើអតិថិជនកើនជាង ១១% ឬប្រមាណជាង ៤៤ប៊ីលានដុល្លារអាមេរិក។ ចំនួនគណនីប្រាក់បញ្ញើអតិថិជនកើនពី ១២,៧លានគណនី ដល់ ១៤,៣លានគណនី និងគណនីឥណទានអតិថិជនពី ៣,៤លានគណនី ដល់ ៣,៧លានគណនី។

លោក សុខ វឿន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ថា ៖

“ជាការពិត ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុគឺពិតជាមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យយើងមានសមត្ថភាពក្នុងការចេះគ្រប់គ្រងចាត់ចែងហិរញ្ញវត្ថុឱ្យបានត្រឹមត្រូវ មានប្រសិទ្ធភាព និងរួចផុតពីបំណុលច្រើនលើសលុប។ ពេលដែលយើងនិយាយពីចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ គឺមានភាពទូលំទូលាយខ្លាំង ដែលរួមមាន ការចេះរៀបចំទុកដាក់លុយកាក់ ចាត់ចែងចំណូលចំណាយ ការរក្សាទុកប្រាក់សន្សំ ការចេះគ្រប់គ្រង និងប្រើប្រាស់ប្រាក់កម្ចីឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ដើម្បីភាពរីកចម្រើនជាដើម។ យ៉ាងណាមិញ យើងសង្កេតឃើញថា បច្ចុប្បន្ន ការយល់ដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុក្នុងចំណោមប្រជាជនកម្ពុជា ហាក់នៅមានកម្រិតនៅឡើយ។”

លោកបានបន្ថែមថា ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយមកនេះ សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា បាន និងកំពុងបន្តកិច្ចសហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយស្ថាប័នជាតិ និងអន្តរជាតិ ជាពិសេសធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា លើកិច្ចការលើកកម្ពស់ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ ដើម្បីចូលរួមលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។ កិច្ចការលើកកម្ពស់ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុដល់សាធារណៈជន មិនត្រឹមតែជាកិច្ចការមួយផ្នែករបស់សមាគមប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែសមាគមបានដាក់ការងារនេះជាការងារអាទិភាពដ៏សំខាន់ ក្នុងផែនការយុទ្ធសាស្ត្ររបស់សមាគមផ្ទាល់រហូតមកផងដែរ។

លោក អឿ សុធារ័ត្ន ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិ ក្រុមហ៊ុន ក្រេឌីត ប្យួរ៉ូ (ខេមបូឌា) ខូ អិលធីឌី បានបង្ហាញនូវក្តីសោមនស្សក្រៃលែង ដែលបានចូលរួមគាំទ្រកម្មវិធី វិថីហិរញ្ញវត្ថុ ដោយលោកបានបញ្ជាក់ថា៖ ចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុត្រូវបានទទួលស្គាល់ថា ជាកាតាលីករដ៏សំខាន់ ដែលអាចជំរុញបរិយាប័ន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងកាត់បន្ថយការខ្ចីបំណុលលើសលប់។ ដោយមើលឃើញពីសារសំខាន់នេះ ហើយ ទើប CBC បានកំណត់ យកការជំរុញការយល់ដឹង និងចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុជាអាទិភាពមួយក្រោមគម្រោងបរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុដែលជាចន្ទល់មួយ ដើម្បីគាំទ្រដល់ផែនការយុទ្ធសាស្រ្ដជាតិស្ដីពីបរិយា បន្នហិរញ្ញវត្ថុ ឆ្នាំ២០១៩-២០២៥។ ដើម្បីសម្រេចនូវអាទិភាពនេះ ស៊ីប៊ីស៊ី បានប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងមុតមាំក្នុងការជំរុញការយល់ដឹង និងចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ និងចូលរួមចំណែកដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមសំខាន់ៗ តាមរយៈសកម្មភាពមានជាអាទិ៍ ១. ការអប់រំ និងបណ្តុះបណ្តាល ២. ការលើកកម្ពស់អក្ខរកម្មហិរញ្ញវត្ថុ ៣. ការផ្សព្វផ្សាយ ៤.ការបង្កើតវេទិកាឌីជីថល និង ៥. ការស្រាវជ្រាវ។

លោកបានកត់សំគាល់នូវការបង្ហាញពីស្មារតីនៃការចូលរួម បង្ហាញពីភារតភាព និងសាមគ្គីភាពនៃវិស័យហិរញ្ញវត្ថុរបស់កម្ពុជា។

ជាមួយគ្នានេះ លោក Raymond SIA ប្រធានសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជាបានមានប្រសាសន៍ផងដែរថា៖

“ខ្ញុំ មករស់នៅ ប្រទេសកម្ពុជា ៥ ឆ្នាំ ហើយខ្ញុំ បាន ឃើញ មាន កំណើន សេដ្ឋកិច្ចនៅទីនេះ។ កំណើននេះនឹងបន្តនៅប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខនេះ ដូចទៅនៅក្នុងទីផ្សារមួយចំនួនដែលកំពុងរីកចម្រើនណាមួយដែរ ដែលមាននិរន្តរភាពនៃសេដ្ឋកិច្ច។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ កំណើនត្រូវបានព្យាករណ៍លើកត្តាមួយចំនួន ដែលរួមមានតម្លៃ និងកំណើននៃមូលធនរបស់ធនធានមនស្ស។ ដោយផ្អែកទៅលើទិដ្ឋភាពបែបនេះ វាគឺសំខាន់នៅពេលដើម្បីកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរីកចម្រើន ទ្រព្យសម្បត្តិប្រជាជនក៏រីកចម្រើន ចំណេះដឹងមនុស្សខាងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុក៏រីកចម្រើនផងដែ។ របៀបដែលមនុស្សម្នាក់បានវិនិយោគ ឬសន្សំកាលពីមួយទសវត្សរ៍មុន គឺខុសពីថ្ងៃនេះ ហើយវានឹងបន្តផ្លាស់ប្តូរក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខ ដោយសារជម្រើសនៃការវិនិយោគ ឬសន្សំកាន់តែច្រើនត្រូវបានបង្កើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់។”

វិថីហិរញ្ញវត្ថុ គឺជាកម្មវិធីដ៏សំខាន់មួយដែលចែកចាយចំណេះដឹងការយល់ដឹង និងជំរុញចំណេះដឹងឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើងខាងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុក្នុងវិស័យធនាគារ ក៏ដូចជាវិស័យហិរញ្ញវត្ថុផងដែរ។ កម្មវិធីនេះគឺជាវេទិកាមួយដែលអ្នកជំនាញនៅក្នុងវិស័ហិរញ្ញវត្ថុនឹងមកចែករំលែកបទពិសោធន៍ស្តីពីចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអប់រំហិរញ្ញវត្ថុដើម្បីជួយសាធារណៈជនក្នុងការប្រើប្រាស់ហិរញ្ញវត្ថុរបស់ពួកគេ។

លោក ហេង បូមករា អគ្គនាយករងនៃអគ្គនាយកដ្ឋានត្រួតពិនិត្យនៃ ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ថា កម្មវិធី «វិថីហិរញ្ញវត្ថុ» ដែលបង្កើតឡើងដោយក្រុមហ៊ុន AMS ពិតជាមានសារសំខាន់ក្នុងការចូលរួមលើកកម្ពស់ហិរញ្ញវត្ថុ និងបញ្ជ្រាបការយល់ដឹងដល់ប្រជាពលរដ្ឋពីប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុឱ្យកាន់តែទូលំទូលាយ។

លោកបានបន្តថា៖

“តាមរយៈកម្មវិធី វិថីហិរញ្ញវត្ថុ ដែលមានការចូលរួមគាំទ្រដោយសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា សមាគមធនាគានៅកម្ពុជា ក្រុមហ៊ុន ប្យួរ៉ូ (ខេមបូឌា) រួមជាមួយនឹងធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ខ្ញុំជឿជាក់ថានឹងក្លាយជាមធ្យោបាយដ៏ល្អ និងមានប្រសិទ្ធភាព មានវិសាលភាពទូលាយក្នុងការផ្សព្វផ្សាយពីចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុតាមរយៈបណ្តាញផ្សព្វផ្សាយឌីជីថលនេះ ជាពិសេសផ្តល់នូវការយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋក្នុងការប្រើប្រាស់សេវាឥណទានដែលស្របច្បាប់ និងទទួលបានអត្ថបទប្រយោជន៍ខ្ពស់”

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា «វិថីហិរញ្ញវត្ថុ» ដែលមានចំនួន ២០ភាគ នឹងត្រូវចាក់បញ្ចាំងផ្សាយជាសាធារណៈរាងរាល់សប្តាហ៍ចាប់ពីខែមេសា តាមបណ្តាញព័ត៌មាន AMS ជាមួយបណ្តាញសង្គមរបស់សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (CMA) សមាគមធនាគានៅកម្ពុជា (ABC) ក្រុមហ៊ុន ក្រេឌីត ប្យួរ៉ូ (ខេមបូឌា) ខូអិលធីឌី ( CBC) ព្រមទាំងគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុ មួយចំនួនធំនៅកម្ពុជា៕