ភ្នំពេញ ៖ វិស័យ​កសិកម្ម​នៅ​តែ​ជា​វិស័យ​ស្នូល​មួយ​សម្រាប់​ជំរុញ​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច និង​ជា​វិស័យ​ដែល​ពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​ភាគច្រើន​នៅ​តែ​ពឹងផ្អែក​លើ​វា ។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ការអនុវត្តកសិកម្មបែបទំនើប ត្រូវមានផែនការច្បាស់លាស់ក្នុងការអនុវត្ត ដូចជាការជ្រើសរើសគ្រាប់ពូជ ផែនការប្រើប្រាស់ជី ផែនការដាំដុះ ការថែទាំ និងការប្រមូលផល។ ទាំងនេះគឺជាខ្សែចង្វាក់ផលិតកម្មដែលជួយកុំឲ្យកសិករមានបញ្ហារាំងស្ទះ។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ណាល់ វិឆៃ ប្រធានផ្នែកបច្ចេកទេសកសិកម្មនៅបូកគោហ្វាម។

ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយ AMS Economy អនុបណ្ឌិតផ្នែកកសិកម្មរូបនេះ បានលើកឡើងថា៖

«កសិកម្មទំនើបជួយឲ្យយើងមានការសន្សំសំចៃច្រើន ចំណេញច្រើន បានទិន្នផលច្រើន និងបានសិក្សាអំពីអ្វីដែលយើងគ្រោងនឹងធ្វើពីតម្រូវការ ដូចជាទំហំដីបង្កបង្កើនផល បើយើងមិនដឹងនឹងធ្វើឲ្យយើងខូចខាត»។

លោក ណាល់ វិឆៃ បានបញ្ជាក់ថា៖

«កសិកម្មទំនើប ចំណុចសំខាន់បំផុតគឺបច្ចេកទេស។ បើមិនមានបច្ចេកទេសច្បាស់លាស់ យើងទៅអនុវត្តនឹងជួបបញ្ហា។បើយើងមានដីល្អការដាំដុះដំបូងបានទិន្នផលល្អ តែលើកទីពីរនឹងជួបបញ្ហាដោយសារយើងអត់មានបច្ចេក​ទេ​ស យើងអត់យល់ពីដំណើរការនៃការដាំដុះ ដំណើរការនៃការផ្លាស់ប្តូ។ កាលណាមានបញ្ហាគឺត្រូវខាត។ អត្រាមនុស្សកើន ដីកសិកម្មថយចុះ អ៊ីចឹងហើយបានជាគេងាកមករកកសិកម្មទំនើបដែលដីមានទំហំតូចតែបានទិន្នផលខ្ពស់។ លោកបានលើកជាឧទាហរណ៍នៅប្រទេសចិនពីបដិវត្តន៍បៃតង។នៅប្រទេសចិនមនុស្សកើន ការផ្គត់ផ្គង់មិនគ្រប់គ្រាន់ អ៊ីចឹងចាប់ផ្ដើមផលិតជីគីមីដើម្បីបាញ់សម្លាប់សត្វល្អិតដើម្បីបានលទ្ធផលខ្ពស់។ ជីគីមីពុលប៉ះពាល់សុខភាពប្រជាជន ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំប្រជាជនឈឺកាន់តែច្រើន។ប្រជាជន ត្រូវចំណាយលុយច្រើនលើសុខភាពសាធារណៈ។ដូច្នេះប្រទេសចិនបានចាប់ផ្តើមងាកមករកកសិកម្មបែបទំនើបវិញ»។

ប្រធានផ្នែកបច្ចេកទេសកសិកម្មបូកគោហ្វាមរូបនេះបានបញ្ជាក់ថា ៖ ក្រៅពីបច្ចេកទេស និងការរៀបចំផែនការ កសិកម្មទំនើប គឺត្រូវជ្រើសរើសគ្រាប់ពូជដំណាំដែលសមស្របសម្រាប់ការដាំដុះធន់នឹងសត្វល្អិត និងជំងឺ ធ្វើឲ្យដំណាំល្អលូតលាស់លឿន ។ ការដាំដុះក្នុងផ្ទះសំណាញ់ និងផ្ទះបៃតង សត្វល្អិតមិនងាយស៊ីទេ។ វិទ្យាសាស្ដ្របានរកឃើញថា កសិកម្មល្អជាកសិកម្មអនុវត្តតាមគោលការណ៍ច្បាស់លាស់ និងប្រើផ្ទះសំណាញ់ ជួយការពារលើកត្តាចង្រៃផ្សេងៗនៅជុំវិញមជ្ឈដ្ឋានដាំដុះ។

ទាក់ទងនឹងការសាងសង់រោងផ្ទះសំណាញ់វិញ លោក ណាល់ វិឆៃ បានឱ្យដឹងថា៖ កសិករអាចធ្វើទៅតាមលទ្ធភាពតិច ឬច្រើន ដោយផ្ទះសំណាញ់អាចចំណាយថវិកាចាប់ពី ២០០០ ទៅ ៣០០០ដុល្លារ ជាលក្ខណៈគ្រួសារ។ ប៉ុន្តែបើរោងធំ គឺត្រូវចំណាយអស់ច្រើន។

អ្នកជំនាញរូបនេះបានបន្តថា កសិករអាចដាំដុះបន្លែនៅក្នុងផ្ទះសំណាញ់បានគ្រប់រដូវកាល ព្រោះផ្ទះសំណាញ់បានជួយការពារដំណាំពីការយាយីរបស់សត្វល្អិតចង្រៃ ម្យ៉ាងទៀតផ្ទះសំណាញ់បានផ្តល់នូវលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុសមស្របមួយដែលអាចឲ្យបន្លែលូតលាស់បានទាំងរដូវវស្សា និងរដូវប្រាំង។ មួយវិញទៀត ផ្ទះសំណាញ់បានជួយការពាររុក្ខជាតិពីការប្រែប្រួលនៃសីតុណភាព និងទឹកភ្លៀងដែលអាចបង្កការប៉ះពាល់ទៅដល់ការលូតលាស់របស់ដំណាំផងដែរ។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ កសិករអាចធ្វើការប្រកបរបរដាំបន្លែបានជាប្រចាំពេញមួយឆ្នាំ។

ផ្ទះសំណាញ់ជាកត្តាមួយរារាំងដល់ការកើតជំងឺរបស់រុក្ខជាតិពីមជ្ឈដ្ឋានខាងក្រៅឆ្លងទៅដល់ដំណាំផងដែរ។ ដំណាំ​អាចលូតលាស់បានល្អ រក្សានូវរូបរាងដើម រីឯទិន្នផលក៏ខ្ពស់ជាងដំណាំនៅទីវាល ចំណែកឯគុណភាពរបស់បន្លែវិញកាន់តែមានភាពប្រសើរជាង ព្រោះរុក្ខជាតិមិនមានការបំផ្លាញពីសត្វល្អិត និងជំងឺ។ ផ្ទះសំណាញ់ត្រូវបានគេរចនាឡើងដើម្បីចាប់យក និងកែច្នៃទឹកឲ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាពសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់។ ម្យ៉ាងទៀតវាមានមុខងារក្នុងការកំណត់នូវលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុមួយដែលអាចរក្សាសំណើម សីតុណ្ហភាព និងពន្លឺ។កត្តាទាំងនេះបានជះឥទ្ធិពលទៅលើដំណាំដោយផ្ទាល់ ដើម្បីឲ្យវាអាចស្រូបយក ហើយបំលែងទៅជាថាមពលដែលវាត្រូវការចាំបាច់ផងដែរ។ចំពោះការដាំដុះនៅក្នុងផ្ទះសំណាញ់វាបានផ្តល់នូវគុណសម្បត្តិជាច្រើនសម្រាប់បរិស្ថាន ដោយវាបានជួយកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ថ្នាំគីមី(ថ្នាំព្យាបាលជំងឺ ថ្នាំសត្វល្អិត និងថ្នាំស្មៅចង្រៃ)។ ម្យ៉ាងទៀតបន្លែដែលដាំចេញពីផ្ទះសំណាញ់សុទ្ធសឹងតែជាបន្លែសរីរាង្គដែលអាចជួយរក្សានូវប្រព័ន្ធអេកូឡូសុីសម្រាប់កត្តាជីវៈចម្រុះជាដើម។

ឯកឧត្តម  ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខប្រមាញ់ និងនេសាទ បានអំពាវនាវដល់ប្រជាកសិករឱ្យចងក្រងជា «សហគមន៍កសិ​កម្ម​ទំនើប» ដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយ និងផ្ដល់ផលចំណេញច្រើន។ ការចូលរួមក្នុងសហគមន៍កសិកម្មទំនើប នឹងជួយឱ្យកសិករទទួលបានផលចំណេញច្រើនតាមរយៈការរៀបចំផែនការផលិតច្បាស់លាស់ ហើយផ្សារភ្ជាប់ទៅកាន់ទីផ្សារដោយត្រង់។

យោងតាមសហភាពសហគមន៍បន្លែសុវត្ថិភាពកម្ពុជា សហគមន៍កសិកម្មទំនើប ផ្តោតទៅលើ៖

១. ការផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិតរបស់កសិករពីទំលាប់នៃការធ្វើកសិកម្មបែបប្រពៃណីដាច់ដោយឡែកពីគ្នា មកចេះធ្វើផលិតកម្មរួមក្នុងសហគមន៍ ២. មានផែនការផលិតកម្មរួមច្បាស់លាស់ ៣. មានការគ្រប់គ្រងស្តង់ដាបច្ចេកទេសត្រឹមត្រូវ ៤. មានការទិញធាតុចូល (ជី ថ្នាំ សម្ភារកសិកម្ម) សម្រាប់ប្រើប្រាស់រួម ៥. មានការគ្រប់គ្រង និងអភិវឌ្ឍន៍ទីផ្សាររួម ៦. មានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រង និងថ្នាក់ដឹកនាំអាជីវកម្មប្រចាំថ្ងៃដែលមានសមត្ថភាព និងបទពិសោធន៍ច្បាស់លាស់ និងទី៧. មានគោលការណ៍បែងចែកភាគលាភដែលមានតម្លាភាព និងគណនេយ្យភាពដល់សមាជិកទាំងអស់៕