សេដ្ឋកិច្ច
ហិរញ្ញវត្ថុ
អចលនទ្រព្យ
ជំនួញ
អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម
អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
មាតិកាឌីជីថល
Khmer Insider
មរតកគំនិត
កម្ពុជា 360°
វិថីហិរញ្ញវត្ថុ
វ៉ាស៊ីនតោន ៖ ធនាគារពិភពលោក (World Bank) បាននិយាយថា ការងើបឡើងវិញនៃសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីបូព៌ា និង ប៉ាស៊ីហ្វិកបានបន្ទុចបង្អាក់ដោយការរាលដាលវីរុសបំប្លែងប្រភេទដែលតា (Delta variant) នៃជំងឺកូវីដ-១៩ ដែលកាន់តែអូសបន្លាយនូវការលំបាករបស់បណ្តាក្រុមហ៊ុន និងរបស់គ្រួសារ ដែលស្ថានភាពនេះបានពន្យឺតល្បឿននៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងធ្វើឱ្យវិសមភាពកាន់តែកើនឡើងថែមទៀត នៅក្នុងរយៈពេលវែងទៅថ្ងៃខាងមុខ។
នៅក្នុងរបាយការណ៍បច្ចុប្បន្នភាពសេដ្ឋកិច្ចចុងក្រោយឈ្មោះ East Asia and Pacific Fall 2021 Economic Update ធនាគារពិភពលោកបានឱ្យដឹងថា សកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចបានធ្លាក់ចុះនៅក្នងត្រីមាសទី២ នៃឆ្នាំ២០២១ ហើយតាមរយៈនេះ ការព្យាករណ៏សេដ្ឋកិច្ចពីមុនមកក៏ត្រូវបានកែសម្រួលទម្លាក់កម្រិតផងដែរសម្រាប់ប្រទេសភាគច្រើននៅទូទាំងតំបន់នេះ។
ខណៈដែលប្រទេសចិនទំនងជានឹងសម្រេចបានកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ៨,៥ ភាគរយ តាមការរំពឹងទុកកន្លងមក ផ្នែកនៅសេសសល់ក្នុងតំបន់ត្រូវបានព្យាករណ៍ថានឹងសម្រេចបានកំណើតតែ ២,៥ ភាគរយតែប៉ុណ្ណោះ គឺទាបជាងក្នុងកម្រិតជិត ២ភាគរយ ធៀបទៅនឹងការព្យាករណ៍ទុកនៅក្នុងការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពកាលពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២១។ អត្រាមានការងារធ្វើ និងការចូលរួមរបស់កម្លាំងពលកម្មមានការធ្លាក់ចុះ ហើយអាស្រ័យហេតុនេះ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២១ ប្រជាជនជាង ២៤លាននាក់នឹងមិនអាចគេចផុតពីការធ្លាក់ខ្លួនទៅក្នុងភាពក្រីក្រទេ។
លោកស្រី ម៉ានូអែឡា ហ្វេរ៉ូ (Manuela Ferro) អនុប្រធាធនាគារពិភពលោកសម្រាប់តំបន់អាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វ៊ិក មានប្រសាសន៍ថា៖
“ដំណើររងើបឡើងវិញនៃសេដ្ឋកិច្ចនៃប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ក្នុងតំបន់អាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិក កំពុងរងការរុញច្រានឲ្យថយក្រោយវិញ។ កាលនៅឆ្នាំ២០២០ ក្នុងគ្រាដែលតំបន់ដទៃលើពិភពលោកកំពុងតែត្រដរទប់ទល់ការរាលដាលជំងឺកូវីដ-១៩ តំបន់អាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិកមានជោគជ័យនៅក្នុងការឃុំគ្រងជំងឺកូវីដ-១៩ កុំឱ្យរាលដាលខ្លាំង។ ផ្ទុយទៅវិញនៅក្នុងឆ្នាំ២០២១ តំបន់នេះមានករណីរឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩កើនឡើងច្រើន ដែលជាហេតុធ្វើឲ្យ្ឲក្តីសង្ឃឹមអំពីកំណើនសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ចុះ។ តែទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយតំបន់នេះធ្លាប់ក្រោកឡើងចេញពីវិបត្តិមុនៗកាន់តែរឹងមាំលើសដើមផង ហើយលើកនេះពិតជាអាចធ្វើបានដូច្នេះទៀត ជាមួយនឹងគោលនយោបាយត្រឹមត្រូវ”
របាយការណ៍បច្ចុប្បន្នភាពនេះបានឱ្យដឹងថា ការបំផ្លាញឥតឈប់ឈរពីសំណាក់ការឆ្លងមេរោគកូវីដ១៩ និងពីសន្ទុះកម្រិតនៃការឆ្លងរបស់វា ទំនងជានឹងប៉ះពាល់ដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងធ្វើឱ្យវិសមភាពកាន់តែកើនឡើងថែមទៀត សម្រាប់រយៈពេលវែងឆ្ងាយទៅថ្ងៃមុខ។ ការអូសបន្លាយស្ថានភាពបែបនេះនឹងធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនអាជីវកម្មខាតបង់ធនធានអរូបិយមានតម្លៃរបស់ខ្លួន ហើយក្រុមហ៊ុនដែលអាចឆ្លងផុតស្ថានភាពនេះ ក៏កំពុងតែផ្អាកការវិនិយោគរបស់ខ្លួនមួយរយៈសិនដែរ។ ក្រុមហ៊ុនតូចៗបានរងនូវការប៉ះទង្គិចខ្លាំងជាងគេ។ ថ្វីដ្បិតតែក្រុមហ៊ុនទាំងអស់សុទ្ធតែជួបការលំបាក ក្រុមហ៊ុនធំៗមិនសូវជាកាត់បន្ថយបរិមាណនៃការលក់ទេ ហើយក៏ទំនងជានឹងមានភាពងាយស្រួលជាងក្នុងការចាប់យកបច្ចេកវិទ្យាទំនើបមកប្រើ និងក្នុងការទទួលបានការឧបត្ថម្ភគាំពារពីរដ្ឋាភិបាលផងដែរ។
ស្របពេលគ្នានេះ គ្រួសារទាំងអស់សុទ្ធតែរងការលំបាក ប៉ុន្តែមិនលំបាកខ្លាំងដូចអ្នកក្រីក្រទេដែលងាយនឹងបាត់បង់ចំណូល, ប្រឈមនឹងអសន្តិសុខស្បៀងកាន់តែខ្លាំង, មានកូនដែលលែងសូវបានរៀនសូត្រ ហើយរងសម្ពាធត្រូវលក់ទ្រព្យសម្បត្តិដើម្បីដោះទ័ល។ ជាលទ្ធផល កុមារកាន់តែច្រើននឹងប្រឈមជាមួយជំងឺក្រិស, មូលធនមនុស្សនឹងបាត់បង់ ហើយធនធានផលិតកម្មក៏នឹងត្រូវខាតបង់ដែរ ដែលកត្តាទាំងអស់នេះនឹងជះឥទ្ធិកាន់តែមិនល្អទៅលើលទ្ធភាពរកចំណូលរបស់គ្រួសារ។
លោក អាឌីត្យា ម៉ាត់ទូ (Aaditya Mattoo) សេដ្ឋវិទូជាន់ខ្ពស់សម្រាប់តំបន់អាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិក បានមានប្រសាសន៍ថា៖
“ការចាក់វ៉ាក់សាំងឱ្យបានកាន់តែលឿន និងការធ្វើតេស្តដើម្បីគ្រប់គ្រងការឆ្លងវីរុសកូវីដ-១៩ អាចស្តារសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចនៅតាមប្រទេសដែលកំពុងជួបការលំបាកឱ្យរើបឡើងវិញក្នុងអំឡុងពេលប្រាំមួយខែដំបូងនៃឆ្នាំ២០២២ និងរុញសេដ្ឋកិច្ចនៅតាមប្រទេសទាំងនោះឱ្យមានអត្រាកំណើនទ្វេដងនៅក្នុងឆ្នាំបន្ទាប់”
លោកបន្ថែមទៀតថា៖
“យ៉ាងណាក្តីសម្រាប់រយៈពេលវែងឆ្ងាយ មានតែការកែទម្រង់ស៊ីជម្រៅទេដែលអាចបញ្ចៀសបាននូវភាពយឺតយ៉ាវនៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការកើនឡើងនៃវិសមភាពនេះ ដែលជាកត្តាធំពីរបង្កភាពក្រីក្រកាន់តែធំដែលតំបន់នេះមិនដែលប្រទះនៅក្នុងសតវត្សរ៍នេះ”
របាយការណ៍នេះបានប៉ាន់ស្មានថា ប្រទេសភាគច្រើននៅក្នុងតំបន់នេះ រាប់ទាំងប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី និងហ្វីលីពីន អាចសម្រេច ការចាក់វ៉ាក់សាំងបាន ៦០ភាគរយនៃចំនួនប្រជាជនរៀងៗខ្លួនក្នុងអំឡុងពេលប្រាំមួយខែដំបូងនៃឆ្នាំ២០២២។ ថ្វីបើការចាក់វ៉ាក់សាំងបានកម្រិតនោះនឹងមិនកំចាត់ការឆ្លងវីរុសកូវីដក៏ដោយ ក៏វាពិតជានឹងកាត់បន្ថយការស្លាប់បានច្រើន និងជួយឱ្យសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចចាប់ផ្តើមកម្រើកឡើងវិញ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ របាយការណ៍បានសង្កត់ធ្ងន់ថា តំបន់ទាំងមូលចាំបាច់ត្រូវប្រឹងប្រែងឱ្យខ្លាំងមែនទែនក្នុងការរកដំណោះស្រាយបញ្ហានៅលើសមរភូមិចំនួន ៤ គឺ បញ្ហាភាពអល់អែកចំពោះការចាក់វ៉ាក់សាំង និងកម្រិតនៃសមត្ថភាពបែងចែកវ៉ាក់សាំងដើម្បីបង្កើនវិសាលភាពគ្របដណ្តប់នៃការចាក់វ៉ាក់សាំង; ពង្រីកការធ្វើតេស្ត តាមដានប្រភពឆ្លង និងការអនុវត្តវិធានការចត្តាឡីស័កដើម្បីគ្រប់គ្រងការឆ្លងវីរូស; បង្កើនការផលិតវ៉ាក់សាំងនៅក្នុងតំបន់ដើម្បីឈានទៅកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើការនាំចូលពីក្រៅ; និងការពង្រឹងប្រព័ន្ធសុខាភិបាលសម្រាប់លៃលកទប់ទល់ជាមួយជំងឺដែលមានវត្តមានរ៉ាំរ៉ៃទៅថ្ងៃមុខ។
ជំនួយអន្តរជាតិនៅតែជាការចាំបាច់សម្រាប់គាំទ្រដល់កិច្ចខិតខំថ្នាក់ជាតិនៃប្រទេសនីមួយៗនៅក្នុងករណីទាំងនេះ ជាពិសេសនៅតាមប្រទេសដែលប្រព័ន្ធសុខាភិបាលនៅមានសមត្ថភាពខ្សោយ។ ទៅហួសពីការងារទប់ស្កាត់គ្រប់គ្រងជំងឺកូវីដ-១៩ អ្វីដែលចាំបាច់ដែរនោះគឺត្រូវមានយុទ្ធសាស្ត្រពហុវិស័យមួយសម្រាប់ជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងធានាឱ្យបានថាកំណើននោះមានភាពបរិយាបន្ន។ របាយការណ៍នេះបានស្នើថា ការផ្សព្វផ្សាយបច្ចេកវិទ្យាឱ្យបានឆាប់រហ័សនៅក្នុងវិបត្តិនេះអាចមានប្រយោជន៍ជួយជំរុញផលិតភាព, ធ្វើប្រជាធិបតេយូបនីយកម្មនៃការអប់រំ និងធ្វើបរិវត្តកម្មស្ថាប័នរបស់រដ្ឋ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ចាំបាច់ត្រូវតែមានការកែទម្រង់អមជាមួយ។ ការបំពាក់ជំនាញដល់ក្រុមហ៊ុនឱ្យចេះប្រើបច្ចេកវិទ្យានៅតាមធុរកិច្ចរបស់ខ្លួនត្រូវមានអមជាមួយដោយភាពបើកចំហសម្រាប់ការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគ និងអមដោយការរៀបចំគោលនយោបាយនានាដែលលើកទឹកចិត្តក្រុមហ៊ុនឱ្យចាប់យកបច្ចេកវិទ្យាថ្មីមកប្រើ។ ការអនុវត្តវិធានការកែទម្រង់ដែលបានអូសបន្លាយពេលយ៉ាងយូរក្នុងវិស័យអប់រំ ដើម្បីលើកកម្ពស់គុណភាពបង្រៀន និងកម្មវិធីសិក្សាដែលអាចបង្កើនលទ្ធភាពបានកាន់តែទូលំទូលាយសម្រាប់ទាញយកអត្ថប្រយោជន៍ពីបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ៕
ជីវប្រវត្តិ: លោកមានបទពិសោធន៍ជាង ១០ឆ្នាំក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច អប់រំ សង្គម និងកម្សាន្ត។ បច្ចុប្បន្នលោកជាការីនិពន្ធនៃសារព័ត៌មាន AMS Economy។
របាយការណ៍ថ្មីៗ
មើលទាំងអស់ ➧
CMG អញ្ជើញអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា និងអាស៊ានទៅស្វែងយល់ពីសក្តានុពលខេត្តហៃណាន
• 19/10/2026
បុគ្គល ៤ អាចជំនួសតំណែងលោក Zelensky ក្រោយលោក Trump ជំរុញការផ្លាស់ប្តូរនយោបាយអ៊ុយក្រែន
បទយកការណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍, សេដ្ឋកិច្ច, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
• 13/10/2026
កាណាដា-អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់ រួមគ្នាជំរុញផែនការវិនិយោគ ៥០ ពាន់លានដុល្លារ
បទយកការណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
• 18/09/2026
ឥណ្ឌា ពង្រឹងយុទ្ធសាស្ត្រ ដើម្បីគ្រប់គ្រងលើខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់បន្ទះឈីបទាំងស្រុងនៅក្នុងស្រុក
បទយកការណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
• 10/09/2026
អ្នកជំនាញ ៖ ចង់មានសុវត្ថិភាពគណនីហិរញ្ញវត្ថុគប្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពលេខសម្ងាត់ឱ្យបានរឹងមាំ
• 09/04/2026
ព័ត៌មានទូទៅ
មើលទាំងអស់ ➧
Binance ផ្អាកការដកប្រាក់ ក្រោយរកឃើញការផ្ទេរគ្រីបតូសង្ស័យរាប់ពាន់លានដុល្លារ
ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
• 02/11/2026
Binance ដែលជាទីផ្សារជួញដូររូបិយប័ណ្ណគ្រីបតូធំបំផុតរបស់ពិភពលោក បានបើកការស៊ើបអង្កេតផ្នែកសន្តិសុខជាបន្ទាន់ បន្ទាប់ពីមានរបាយការណ៍អំពីការផ្ទេរទ្រព្យសកម្មឌីជីថលដ៏ធំមួយ ខណៈក្រុមហ៊ុនបានផ្អាកជាបណ្តោះអាសន្ននូវការដកប្រាក់ និងបង្កកទ្រព្យសកម្មឌីជីថលដែលពាក់ព័ន្ធ
អិលអូអិលស៊ី (ខេមបូឌា) រៀបចំយុទ្ធនាការដាំកូនឈើចំនួន ៥.៥០០ដើម នៅសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិ ចំបក់ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ
ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
• 31/10/2026
អិលអូអិលស៊ី (ខេមបូឌា) រៀបចំយុទ្ធនាការដាំកូនឈើចំនួន ៥.៥០០ដើម នៅសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិ ចំបក់ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ក្នុងគោលបំណងបង្កើនគម្របបៃតង ស្តារ និងអភិរក្ស ធនធានធម្មជាតិ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ៖ ក្នុងស្មារតីទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ចំពោះសង្គម និងការអភិរក្សធនធានធម្មជាតិ នៅថ្ងៃទី៣១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ អិលអូអិលស៊ី (ខេមបូឌា)
រុស្ស៊ី និងបេឡារុស គ្រោងសាងសង់ផ្លូវរថភ្លើងល្បឿនលឿនឆ្លងប្រទេសចម្ថាយ ៧០០គីឡូម៉ែត្រ
ព្រឹត្តិការណ៍, អាជីវកម្មថ្មី និងនវានុវត្ត
• 30/10/2026
បរទេស ៖ យោងតាមការចេញផ្សាយរបស់កាសែត Novinata នៅសប្តាហ៍នេះបានឱ្យដឹងថា ប្រទេសរុស្ស៊ី និងបេឡារុស បានប្រកាសផែនការរួមគ្នាក្នុងការសាងសង់ខ្សែផ្លូវរថភ្លើងល្បឿនលឿន មានចម្ងាយឆ្ងាយមួយដែលនឹងតភ្ជាប់រវាងរាជធានីក្រុងមូស្គូ(Moscow)និងទីក្រុងមីង(Minsk)។ ប្រទេសរុស្ស៊ី និងប្រទេសបេឡារុស បានឈានដល់កិច្ចព្រមព្រៀងជាប្រវត្តិសាស្ត្រមួយក្នុងការបង្កើតផ្លូវដឹកជញ្ជូនទំនើប ដោយបានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា (MoU) ស្ដីពីការសាងសង់ខ្សែផ្លូវរថភ្លើងល្បឿនលឿនតភ្ជាប់រវាងរាជធានីនៃប្រទេសទាំងពីរ។ ពិធីចុះហត្ថលេខាលើឯកសារកិច្ចព្រមព្រៀងដ៏សំខាន់នេះ ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយផ្ទាល់រវាងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងដឹកជញ្ជូននៃប្រទេសទាំងពីរនាពេលថ្មីៗនេះ។ ខ្សែផ្លូវរថភ្លើងល្បឿនលឿនថ្មីនេះមានប្រវែងសរុបប្រមាណ ៧០០ គីឡូម៉ែត្រ
កម្មវិធីពិសេសរបស់ AMS ECONOMY
ព័ត៌មានសង្ខេប
ព័ត៌មានផ្សេងៗទៀត
ឈ្វេងយល់ និងសិក្សាតួលេខខ្លះៗដែលហ្វីលីពីន និងវៀតណាមទើបទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់ថ្មីជាប្រទេសមានចំណូលមធ្យមកម្រិតខ្ពស់
ធនាគារពិភពលោក ដំឡើងឋានៈវៀតណាមទៅជា ‘ប្រទេសមានចំណូលមធ្យមកម្រិតខ្ពស់’
Account
Security
Favourite Content