បរទេស៖ យោងតាមប្រភពព័ត៌មានពី CNA បានរាយការណ៍ថា ប្រធានាធិបតីចិន លោក Xi Jinping បានអំពាវនាវដល់សមាជិកនៃអង្គការសហប្រតិបត្តិការសៀងហៃ (SCO) ឱ្យផ្គូផ្គងយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍របស់ពួកគេឱ្យមានភាពបន្ស៊ីគ្នាជាងមុន ដើម្បីរៀបចំគម្រោងនានាក្នុងគោលដៅទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍រួមគ្នា។

សូមជម្រាបដែរថា កិច្ចប្រជុំកំពូល SCO ត្រូវបានប្រព្រឹត្តឡើងនៅថ្ងៃទី ៣១ ខែសីហា និង ថ្ងៃទី ១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ នៅទីក្រុងធានជីង ភាគខាងជើងប្រទេសចិន ដែលប្រមូលផ្តុំទៅដោយប្រមុខរដ្ឋជាង ២០ ប្រទេស និងប្រធានអង្គការអន្តរជាតិចំនួន ១០ ។

កិច្ចប្រជុំកំពូលនេះ ប្រធានាធិបតីចិន Xi Jinping ធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ ហើយនៅក្នុងបញ្ជីភ្ញៀវកិត្តិយសរួមមាន ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក Vladimir Putin និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា លោក Narendra Modi ជាដើម។ ដោយឡែក តំណាងអាស៊ីអាគ្នេយ៍រួមមាន នាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី, វៀតណាម, កម្ពុជា, ឡាវ, និងមីយ៉ាន់ម៉ា ប៉ុន្តែប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូណេស៊ី Prabowo Subianto បានលុបចោលការចូលរួមកិច្ចប្រជុំនេះ ដោយសារការតវ៉ារបស់ប្រជាពលរដ្ឋកើតមានស្ទើរទូទាំងប្រទេសពាក់ព័ន្ធទៅនឹងផែនការដំឡើងប្រាក់បៀរវត្សរ៍របស់មន្ត្រីរាជការ។

នៅក្នុងសុន្ទរកថាមួយកាលពីថ្ងៃចន្ទ នៅឯកិច្ចប្រជុំកំពូល SCO នៅទីក្រុងធានជីន ប្រធានាធិបតីចិន Xi បានជំរុញឱ្យប្រទេសជាសមាជិកលើកកម្ពស់ការអនុវត្តនៃគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវាត់ និងផ្លូវប្រកបដោយគុណភាពខ្ពស់ ដែលជាគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងការតភ្ជាប់សកលរបស់ប្រទេសចិន ដើម្បីពង្រឹងសន្ទុះនៃការអភិវឌ្ឍន៍ក្នុងតំបន់ និងធ្វើឲ្យប្រសើរឡើងនូវសុខុមាលភាពរបស់ប្រជាជន។ លើសពីនេះ លោក Xi ក៏បានជំរុញឱ្យប្លុក SCO ដឹកនាំដោយចិន ទទួលយកការបើកចំហ និងការរួមបញ្ចូល ខណៈបន្តអំពាវនាវឱ្យមានពហុភាគីនិយម។

លោក Xi និយាយថា ៖

«យើងត្រូវតែលើកកម្ពស់ទស្សនវិស័យនៃប្រវត្តិសាស្ត្រឲ្យបានត្រឹមត្រូវអំពីសង្គ្រាមលោកលើកទី ២, ប្រឆាំងនឹងចិត្តគំនិតនៃសង្រ្គាមត្រជាក់, ការប្រឈមមុខដាក់គ្នា, និង ការគំរាមកំហែង។”  លើសពីនេះ ប្លុក SCO គួរតែតស៊ូមតិដើម្បីពិភពលោកមានពហុប៉ូលស្មើគ្នារបៀបរៀបរយ និងការធ្វើឱ្យប្រព័ន្ធអភិបាលកិច្ចសកលកាន់តែមានភាពយុត្តិធម៌ និងសមធម៌»។

មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ ប្រធានាធិប​តីចិន Xi បានដាក់ចេញនូវសំណើចំនួន ៥ ចំណុចសម្រាប់អនាគតរបស់ប្លុក SCO ដោយជំរុញឱ្យសមាជិកលើកកម្ពស់ការរួបរួមក្នុងភាពចម្រុះ, បន្តផលប្រយោជន៍ទៅវិញទៅមក និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឈ្នះ-ឈ្នះ, រក្សាការបើកចំហ និងរួមបញ្ចូល, រក្សាភាពយុត្តិធម៌, និងលើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។

លោក Xi បានប្រាប់អង្គប្រជុំថា ៖

«យើងគួរតែពង្រឹងការសម្របសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម និងការវិនិយោគ, ពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងវិស័យថាមពល ឧស្សាហកម្មបៃតង, សេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល និងបញ្ញាសិប្បនិម្មិត, ហើយរួមគ្នាឆ្ពោះទៅរកទំនើបកម្ម” ។ មេដឹកនាំចិនរូបនេះក៏បានសង្កត់ធ្ងន់ថា SCO ត្រូវតែមានទំនួលខុសត្រូវរួមគ្នាក្នុងការលើកកម្ពស់សន្តិភាព ស្ថិរភាព និងវិបុលភាពក្នុងតំបន់ ខណៈដែលសម្របសម្រួលកាន់តែស៊ីជម្រៅប្រឆាំងនឹងការគំរាមកំហែងផ្នែកសន្តិសុខរួមទាំងអំពើភេរវកម្ម និងគ្រឿងញៀនជាដើម»។

លើសពីនេះ ប្រធានាធិប​តីចិន Xi បានប្រកាសពីគំនិតផ្តួចផ្តើមថ្មីរបស់ចិនរួមមាន គម្រោងតូចតែឆ្លាតចំនួន ១០០ គម្រោង និងផ្តល់ប្រាក់កម្ចីអភិវឌ្ឍន៍ចំនួន ១០ ពាន់លានយ័ន (១,៤ ពាន់លានដុល្លារ) បន្ថែមទៀត ដែលជាផ្នែកមួយនៃកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងសម្រាប់ពង្រឹងតួនាទីរបស់ SCO ជាវេទិកាសម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ។ លោក Xi ក៏បានសន្យាផ្តល់ជំនួយចំនួន ២ ពាន់លានយ័ន (២៣០,៤៧៣ ដុល្លារ) ដល់រដ្ឋជាសមាជិក SCO ក្នុងឆ្នាំនេះ និងការសន្យាវិនិយោគផងដែរ។ ចាប់ពីឆ្នាំក្រោយ ចិននឹងផ្តល់អាហារូបករណ៍ SCO ទ្វេដង ដែលជាផ្នែកមួយកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីបណ្តុះទេពកោសល្យច្នៃប្រឌិត និងធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងរវាងប្រជាជននិងប្រជាជនកាន់តែស៊ីជម្រៅ។

គួរឲ្យបញ្ជាក់ដែរថា អង្គការសហប្រតិបត្តិការសៀងហៃ (SCO) ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ២០០១ ដោយបានពង្រីកដល់សមាជិកពេញសិទ្ធិចំនួន ១០ ប្រទេសរួមមាន ចិន រុស្ស៊ី កាហ្សាក់ស្ថាន កៀហ្ស៊ីស៊ីស្ថាន តាជីគីស្ថាន អ៊ូសបេគីស្ថាន ឥណ្ឌា ប៉ាគីស្ថាន អ៊ីរ៉ង់ និងបេឡារុស្សដែលទើបចូលថ្មី រួមជាមួយនឹងរដ្ឋសង្កេតការណ៍ ២ និងដៃគូសន្ទនាចំនួន ១៤  រួមមាន តួកគី អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត កម្ពុជា និងស្រីលង្កាជាដើម។ ជារួមគ្នា ប្រទេសទាំងអស់នេះមានចំណែកជិតពាក់កណ្តាលនៃចំនួនប្រជាជនពិភពលោក និងប្រហែលមួយភាគបួននៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) របស់ពិភពលោក។ ប្លុកផ្តោតសំខាន់លើការពង្រីកពីសន្តិសុខ និងប្រឆាំងភេរវកម្ម រហូតដល់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច និងយោធា៕